تاریخچه انار
     انار دارای سابقۀ کشت طولانی است. بر اساس شواهد تاریخی موجود سابقۀ کشت آن به 2500 سال قبل از میلاد مسیح باز می ‌گردد. منشاء اصلی آن خاور نزدیک (شرق نزدیک)بویژه افغانستان و ایران معرفی شده است. درحال حاضر مناطق کشت این میوه محدود می‌باشد. در آسیا-  ایران ، افغانستان، ازبکستان و ارمنستان ، در اروپا - اسپانیا و در افریقا - در کناره‌ های شمالی آن (سواحل جنوبی مدیترانه) مورد کشت و کار قرار دارد و در بقیه نقاط دنیا در صورت کشت ، مساحت زیر کشت آن محدود و ناچیز است. نوع انار ترش مزه  به صورت وحشی در جنگلهای شمالی ایران به صورت خودرو دیده می‌شود.
نام انار در فرانسوی ((Pomme garnete به معنای «سیب دانه دار» میباشد. اسم بوتانیکی آن Punica granatum به سیب با دانه های فراوان ترجمه می شود.
دراحادیث اسلامی و قرآن مجید از انار نام برده شده است . وقتی از حضرت محمد (ص) راجع به انار سوال کردند ایشان درپاسخ فرمودند : «هیچ اناری وجود ندارد که یکی از دانه های آن از دانه های انارهای بهشتی نباشد.» و در حدیث دیگری آمده است : «هیچ درخت اناری رشد نمی کند مگر اینکه با قطره ای از آب بهشت آبیاری شود» و در جای دیگر ایشان خوردن این میوه را به اصحاب خود توصیه می کردند چرا که عقیده داشتند آنها را از حسد و نفرت پاک و مبرا می کند .
در کتب مذهبی آمده که حضرت سلیمان دارای باغ بزرگی از انار بوده است و در آئین زردشت نیز کشت وکار انار درمنازل از امور نیکو و پسندیده محسوب میشد. 
 پیامبر بزرگوار اسلام حضرت محمد (ص)  درباره انارفرموده اند: انار بخورید که انار دشمنی و حسد را از وجود انسان پاک می کند.
همچنین در کتیبه های تخت جمشید می توان حکاکی هایی از برگ انار مشاهده نمود.
    ازانار در افسانه ها، اسطوره ها، هنر و تاریخ در قرنهای متمادی ذکر بعمل آمده است. به عقیده مصریان باستان، انار سمبول سلامتی و تولد دوباره است . مصریان باستان به امید تولد دوباره با اناریکجا به خاک سپرده می شدند. زیبائی این میوه باعث شد که سالهای طولانی الهام بخش هنر شاعران، نویسندگان، نقاشان و مجسمه سازان باشد. در انجیل و نوشته های هومرنیز از آن یاد شده است . انار شگافته شده در افسانه های یهودیان، رومیان، ایرانیان، مصریان و چینیان سمبول حاصلخیزی است  به عقیده آنها، انار سمبول امیدواری و نشانهء خوشبختی و سعادت است .
 اناریکی از اولین میوه های کشت شده توسط بشر است و با اینکه قدمت آن به  2000  تا 2500 سال قبل از میلاد مسیح برمی گردد هنوز هم بسیار مورد علاقه و توجه می باشد  و روز به روز با مطالعات و تحقیقات علمی که روی این میوه صورت می گیرد به ارزش آن افزوده می شود .
 
کوروش کبیر بنیانگذار پادشاهی در ایران آرزو داشت که تعداد امیران نظامی خوب او برابر با تعداد دانه های انار باشد .
 درجورجیا و ارمنستان الی شرق بحیرۀ سیاه جنگلهای از انار وحشی در ساحات متروک که تاریخ آن دقیقاً معلوم نیست وجود دارد. کشت و پرورش انار در ارمنستان تاریخ دیرینه داشته، جائیکه بقایای پوسیده این نبات که قدامت آن به 1000سال قبل از میلاد برمی گردد ازآن کشف گردیده است.
یک انار خشک بزرگ در آرامگاه جیهوتی (Djehuty) که موصوف پیش خدمت ملکه هسپانیه (هتشپسوت)  بود، کشف شده است که قدامت آن به هزاره سوم قبل از میلاد برمی گردد.
 این نبات همچنان د رجنوب چین و آسیای جنوب شرقی میروید، این نبا ت در امتداد کناره های راه ابریشم یا به صورت طبیعی وجود دارد یا که توسط تجاران آورده شده است.
شهر باستانی گرانادا (Granada) درهسپانیه که از نام انار گرفته شده است در دوران حکمروائی موریش  (Moorish)تغییر نام پیدا کرده است. اهالی مستعمرات هسپانیه بعدتر این میوه را به جزایر کارابین و امریکای لاتین معرفی نمودند ولی این نبات درمستعمرات انگلیس به مقدار بسیار کم  در خود محل وجود داشت.
در سال 1762 یک انگلیسی بنام (کوکر پیتر کولنسون) به محقق نباتات (جان برترام ) در فلادلفیا نوشت که "یک آدم از راه دور امده است تابه تو ادای احترام کند، اگر تونخواستی از وی پذیرائی کنی برایش انار نیار". او میگوید، این نبات را درمقابل خانه تان غرس نمائید وآنرا محکم به دیوار خانه میخ نمائید، به همین طریق این نبات به صورت شگفت انگیز با ما یکجا پیشرفت می کند وگلهای زیبا تولید نموده ودر فصل گرما به ما میوه تولید میکند. داکتر "فوترجیل" میگوید که این درخت درمیان تمام درختان یک ارامش بخش روحی برای انسان است.
انار منحیث یک میوۀ غیربومی درقرن گذشته توسط "جان ترادسکنت" به انگلستان معرفی شده است. ولی نقطه مایوس کننده این است که باوجود معرفی مکرر این نبات در مستعمرات انگلیس در آمریکا این نبات میوه تولید نکرد. ولی در جنوب آمریکا رشد این نبات خوب موفق بوده است. "توماس جفرسن" انار را در سال 1771 در "مونتی سیلو" بذرنموده است. او این نبات را از "جیورجی ویت ویلیامسبرگ" آورده بود.
توليد كنندگان فعلی انار در جهان افغانستان، ايران، قزاقستان، هسپانيه، هندوستان ، ترکيه ، تونس ، مراکش، چين ، يونان، جاپان ، فرانسه ، ارمنستان ، قبرس ، مصر، ايتاليا، فلسطين و آمريكا مي باشند. ايران با داشتن 60 هزار هكتار سطح زير كشت و 700 هزار تن توليد ساليانه به عنوان بزرگترين توليد كننده اين محصول در جهان بوده و مقام اول جهان را داراست. میزان بسیار زیادی از انار درایران به صورت اورگانیک تولید میگردد،  ولی به عنوان انار معمولی به کشورهای اروپایی صادر میگردد. این کشور دارای انواع مختلف انار، ازجمله انارترش می باشد.
 
اهمیت اقتصادی انار
    افغانستان ازیک طرف مهد اصلی پیدایش انار بوده و ازجانب دیگر شرایط اقلیمی برای کشت این نبات دراکثریت ولایات کشور مساعد میباشد. ازهمین جهت است که افغانستان سالیانه به پیمانه زیاد انار تولید وبه کشور های چون هند ، پاکستان، روسیه ودرسالهای اخیر به امارات متحده عربی(دوبی) صادر مینماید .
محصولات انار به اشکال مختلف چون آب انارو جوس غلیظ درمارکیت ها یافت میشود. درانتخاب انار انواع سنگين تر آن بهتر است و پوست آن بايد صاف ، شفاف ، نازک و بدون ترک باشد.
 روند صادرات انارافغانستان درسالهاي اخير رشد مناسبي داشته است. صادرات انار نيزمانند صادرات بسياري ازمحصولات زراعتی هنوز با مشکلات متعددي درزمينه مسائل مربوط به حمل و نقل محصول ، مقررات گمرکی، آشنا نبودن باغداران وصادر کنندگان با روش هاي علمي، مواجه است که مي تواند صدمات زيادي به صادرات اين محصول وارد کند .
اين در حالي است که مي توان با بررسي بازارهاي مورد هدف ، استفاده از روش هاي علمي براي توسعه کشت ارقام مختلف اين محصول ، توجه به استانداردهاي کشورهاي وارد کننده و آشنايي صادر کنندگان با بازاريابي اين محصول ، زمينه حفظ و گسترش صادرات اناررا فراهم کرد.
انار دراکثریت نقاط افغانستان کشت وتولید میشود که مشهور ترین آنها عبارت از: کندهار، کاپیسا ( تگاب) ، ننگرهار ( خوگیانی )، مزارشریف  ( خلم )، هلمند ، فراه وبه پیمانه کم در ولایت هرات میباشد. براساس تحقیقاتی که بالای انار درافغانستان صورت گرفته است، نشان میدهد که درحدود  48 نوع انار درافغانستان وجود دارد که از این رقم 12 نوع آن در ننگرهار، 9  نوع ان در قندهار، 6  نوع ان درهلمند، 6 نوع در تاشقرغان، 5  نوع ان در تگاب و 4 نوع ان درفراه پیدا میشود.
 وقت پخته شدن میوه درتمام انواع تقریبا یک سان است، یک تفاوت اندک ( 10) روزدر زمان پخته شدن میوه بین شان وجود دارد . از 48 نوع انار که فوقاً ازان نام برده شد صرف 5 نوع آن مانند کدو انار در تاشقرغان، کاسگی در مزارشریف ، سرخ وشکری سفید درقندهار وگرمه در هلمند زود رس میباشند. 10 نوع دیگر ان ناوقتر ومتباقی دربین همین دو رقم پخته میشوند.
انار افغانستان از نظر مزه به سه نوع میباشد (شرین ، میخوش وترش ) که از جمله  48 نوع 20 نوع آن شرین ، 10 نوع میخوش و17 نوع آن ترش است .
انار از نظر سختی ونرمی دانه ها به سه قسم است:
1. از جمله 20 نوع انار شیرین یک نوع آن بی دانه ، 6 نوع آن دانه نرم ومتباقی 13 نوع آن سخت دانه میباشند
2. از جمله 17 نوع میخوش ان، 7 نوع ان نرم دانه و10 نوع ان سخت دانه میباشند.
3. از جمله 11 نوع ترش ان، 4 نوع ان نرم دانه و 7 نوع آن سخت دانه میباشند .
بنا أ از 48 نوع انار که در افغانستان پیدا میشود 17 نوع آن نرم دانه ومتباقی 30 نوع سخت دانه و یک نوع ان بی دانه میباشد .
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
جدول شماره(1)   انار های موجود درافغانستان با مشخصات نباتی آن
نوع انار
ساحات کشت
خصوصیات نباتی
مقاومت نبات دربرابر
میوه
سرخ شکری
کندهار
دارای خار کم وحاصل کم
درمقابل هوای سرد زیاد مقاومت دارد  ولی درمقابل امراض وحشرات تا یک اندازه مقاومت دارد
رنگ میوه بسیارسرخ شکل ان گرد
کفیده گی کمتر
مزه شرین
وقت پخته شده وقتر
سفید شکری
کندهار
تعداد خار به حد وسط وحاصل ان هم متوسط است
درمقابل هوای سرد کمتر مقاومت دارد ولی درمقابل خشکی مقاومت شان خوب است ،  درمقابل امراض وحشرات مقاومت کمتر دارند
بسیار سرخ شکل گرد
کفیده گی بیشتر دارد
مزه شرین
وقت پخته میشود
شین
کندهار
زیاد خار دارد وحاصل شان متوسط است
درمقابل هوای سرد کمتر مقاومت دارد ولی درمقابل خشکی وافات خیلی مقاوم است
گلابی رنگ و شکل گرد
کمتر کفیده گی دارد
میخوش
بدرجه دوم پخته میشود
شین یو
کندهار
مقدار خاربحد اوسط  وحاصل ان نیز زیاد میباشد
درمقابل هوای سرد وخشکی وافات وامراض خیلی مقاوم است
نصواری رنگ شکل گرد
کمتر کفیده گی دارد
میخوش
بدرجه دوم پخته میشود
سور
//
خار بحد اوسط دارد ولی مقدار حاصل ان کم است
درمقابل هوای سرد مقاوم است ولی درمقابل خشکی انقدر مقاوم نیست از همین سبب درمقابل امراض هم کمتر مقاومت دارد
سرخ شکل گرد
کفیده گی زیاد دارد
میخوش
ناوقت پخته میشود
سپین
//
خار وسط حاصل بیشتر
درمقابل هوای سرد مقاوم ولی درمقابل خشکی وامراض کمتر مقاومت دارد
گلابی رنگ سفید شکل گرد برامده
کفیده گی وسط
میخوش
بدرجه دوم پخته میشود
سه دانه
//
کمتر خاروحاصل زیاد
درمقابل هوای سرد وخشکی خیلی مقاوم است ولی درمقابل امراض بدرجه اوسط مقاوم است
نصواری رنگ سرخ شکل گرد
کفیده گی بیشتر
شرین
ناوقتر پخته میشود
سپین خوژ
//
حاصل متوسط ومقدار خار ان متوسط
مقاوم درمقابل سردی، درمقابل خشکی مقاومت اوسط ولی درمقابل حشرات وامراض مقاوم اند
سبزرنگ خاکی شکل میوه ان گرد
کفید ه گی زیاد تر
میخوش
ناوقتر
سور کندهاری
//
خار کمتر وحاصل بیشتر
درمقابل هوای سرد، خشکی وامراض خیلی مقاوم است
سرخ وگرد
کفیده گی ان درحد متوسط
ترش
بدرجه دوم پخته میشوند
پند پوستی
هلمند
حاصل وخار ان درحد وسط
درمقابل هوای سرد وامراض کمتر مقاوم است ولی درمقابل خشکی بدرجه وسط مقاوم است
نصواری رنگ وگرد
کمتر کفیده گی
میخوش
ناوقت میرسد
تروه کاغذی
هلمند
حاصل وسط وخار کمتر دارد
درمقابل هوای سرد وخشکی مقاومت دارد ولی در مقابل امراض کمتر مقاوم است
رنگ سرخ خاکی وشکل گرد
کفیده گی زیاد
ترش
بدرجه دوم
گرمه
هلمند
خار کم وحاصل هم کم
مقاوم درمقابل هوای سرد ، خشکی وامراض
سرخ خاکی رنگ وگرد
کفیده گی زیاد
میخوش
بدرجه اول پخته میشود
 
ادامه جدول شماره(1)
سپین خواژه
هلمند
خار کم وحاصل متوسط
درمقابل هوای سرد وامراض مقاوم ولی درمقابل خشکی مقاوم نیست
بسیار سرخ وگرد
ندارد
شیرین
ناوقت
سره خواژه
هلمند
خارکم وحاصل زیاد
درمقابل هوای سرد وامراض مقاوم ولی درمقابل خشکی کمتر مقاوم است
سرخ گلابی رنگ وگرد
کمتر
میخوش
ناوقت
سپین یو
هلمند
خار وحاصل ان متوسط
درمقابل هرسه مقاوم است
گلابی رنگ زرد
متوسط
میخوش
ناوقت
شرینک
فراه
خار وحاصل ان متوسط
درمقابل هوای سرد وخشکی مقاوم ولی درمقابل امراض کمتر مقاوم است
زرد وشکل گرد
بسیار زیاد
بسیار شرین
بدرجه دوم
شرینک یو
//
حاصل وخاران بدرجه اوسط
درمقابل هوای سرد وخشکی مقاوم ولی درمقابل امراض بدرجه اوسط مقاوم اند
گلابی زرد وگرد
کمتر
شیرین
بدرجه دوم
فخری
//
خار کم وحاصل زیاد
درمقابل خشکی وامراض مقاوم ولی در مقابل هوای سرد کمتر مقاوم است
سرخ کمرنگ وگرد
کمتر
میخوش
ناوقت
فخری یو
//
خار کم وحاصل زیاد
درمقابل همه مقاوم است
زرد رنگ وگرد
کم
میخوش
بدرجه دوم
کدو انار
 
 
 
 
هرات
خار کم  حاصل زیاد
درمقابل هوای سرد کمتر ودر مقابل امراض وخشکی خیلی مقاوم است
سرخ گلابی رنگ وشکل تخم مرغ
کم
ترش
ناوقت
شیرین
هرات
حاصل کم خار متوسط
مقاوم درمقابل هوای سرد ولی درمقابل امراض وخشکی بدرجه اوسط مقاوم
زرد گلابی رنگ وشکل تخمی
کم
شیرین
بدرجه دوم
ترش کندهاری
کاپیسا
خار کم وحاصل زیاد
بدرجه اوسط درمقابل همه مقاوم است
سرخ نصواری رنگ گرد
وسط
میخوش
ناوقت
شیرین بیدانه
//
خار متوسط وحاصل زیاد
درمقابل هوای سرد وامراض کمتر مقاوم ولی درمقابل خشکی بدرجه وسط
زرد گرد برامده گی دار
کم
شیرین
بدرجه دوم
کچه ترش
//
خار زیاد وحاصل وسط
درمقابل همه مقاوم است
نصواری گلابی رنگ گرد
وسط
ترش
بدرجه دوم
سپین دانه دار
//
خار متوسط وحاصل زیاد
درمقابل هوای سرد بحد متوسط ودر مقابل خشکی کمتر وامراض بسیار
زرد نصواری رنگ وگرد
کم
شیرین
بدرجه دوم
خوژ بوچه
ننگرهار
خار کم حاصل زیاد
درمقابل همه مقاوم است
سبز نصواری وگرد
کم
شیرین
ناوقت
ادامه جدول شماره(1)
خوژکندهاری
//
خار کم حاصل متوسط
//
سرخ مایل بزردی وگرد
متوسط
شیرین
بدرجه دوم
پستکی
//
خار زیاد حاصل کم
درمقابل هوای سردو خشکی بدرجه اوسط ولی درمقابل امراض حساس
زرد نصورای وگرد
متوسط
شیرین
بدرجه دوم
دانه دارپستکی
//
خار متوسط وحاصل زیاد
مقاوم درهوای سرد وخشکی ولی متوسط درمقابل امراض
سرخ زرد گونه وگرد برامده گی
زیاد
شیرین
ناوقت
ناکی ترش
//
خار زیاد حاصل کم
مقاوم درمقابل همه
سرخ گلابی رنگ وخسته دراز
متوسط
ترش
بدرجه دوم
سره ترش
//
خار زیاد حاصل کم
//
سرخ گلابی رنگ
//
//
//
تنگانی ترش
//
 
 
 
 
 
 
رنگی پوستگی
//
 
 
 
 
 
 
ترش بوچه
//
 
 
 
 
 
 
تاشقرغانی
//
 
 
 
 
 
 
سپین تروش
//
 
 
 
 
 
 
شیر وشکر
بلخ
 
 
 
 
 
 
ذاتی
بلخ
 
 
 
 
 
 
کدواناریو
//
 
 
 
 
 
 
پوست غسپ
سمنگان
 
 
 
 
 
 
کاسگی
//
 
 
 
 
 
 
سرخک
//
 
 
 
 
 
 
سفید نازک
//
 
 
 
 
 
 
شرین انار
//
 
 
 
 
 
 
شرینک یو
//
 
 
 
 
 
 
 
انار افغانستان بصورت عموم دارای  14 الی 19 فیصد مواد قندی میباشد . انار بیدانه وشیرین هم در داخل وهم در خارج از کشور بازار خوب دارد . پرورش انار درمقایسه با تمام انواع میوه جات مفاد بیشتردارد و درخت ان نیز درمقابل خشکی و ph بالای خاک مقاومت دارد . درخت انار درمقایسه به سایر میوه جات به شاخه بُری کمتر ضرورت دارد .
کلتیوار (Cultivar) یا ورایتی های کشت شده:
     معلومات اندک درقسمت  پرورش این نبات در شرق نزدیک وجود دارد به اثنثنای  ان کلتیوار های چون" اهمر، اسود وحلوا که درعراق بسیار معروف اند ومنگولایی که در عربستان سعودی از اهمیت برخورداراست، ورایتی شگفت انگیز (Wonderful)و لوفانی سرخ('Red Loufani') که درمناطق یهودی نشین سرزمین های فلسطین وجود دارد وورایتی "مالیسی و رس-البغل" که شیرین تربوده در مناطق عرب نشین سرزمین های اشغالی وجود داشته که بسیار مورد علاقه مردم است.در هندوستان کلتیوارهای بانامهای متفاوت وجود دارد. ومردم معمولا آن ورایتی های را ترجیح می دهند که گوشتی، دارای آب بسیار ودانه های بزرگ باشند.  انواع که دارای دانه های صاف اند در جمع ورایتی های بی دانه طبقه بندی می گردند و اناربیدانه تگاب  و کندهاری ازبهترین ها اند. اندازه بی دانه از متوسط الی بزرگ متفاوت است که دارای پوست نزدیک به خرمائی رنگ ویا نزدیک به سفید رنگ می باشد ودانه های آن سفید مایل به گلابی، شیرین ودارای دانه های صاف است. وکندهاری بزرگتر بوده رنگ پوست سرخ تیره بوده و دانه های آن گلابی تیره یا مانند خون سرخ است ، دانه ها میخوش و تخم آن سخت است.
ورایتی های دیگر هم وجود دارد که توضیح می گردد.
الندیAlandi)):که آنرا وادکی (Vadki)نیز می گویند،  دارای اندازه متوسط بوده ودانه های آن گلابی تیره و بنفش بوده و مزه آن میخوش و تخم آن بسیار سخت است.
هولکا(Dholka): این ورایتی زرد و سرخ گونه است ، دارای پوست نازک به رنگهای متفاوت چون گلابی تیره وبنفش است، یا اینکه سبزوسفید است، پوست آن زخیم وگوشتی بوده دانه های آن گلابی گمرنگ یا سفید میباشد . دانه ها شیرین وتخم آن سخت است. درخت این ورایتی همیشه سبز بوده وسکر تولید نمی کند، این ورایتی یک ورایتی خوب تجارتی در دهلی است.
کابل(Kabul): اندازه آن بزرگ، پوست (rind)آن رنگ سرخ تیره و زرد کمرنگ داشته دانه ها(pulp) سرخ تیره بوده شیرین ولی کمی تندهم اند.
مسکت سرخ(Muscat Red): دارای اندازه های خورد و متوسط بوده که پوست (rind) آن زخیم یا تااندازه ای نازک است دارای دانه های(pulp) گوشتی ، آبدارو به اندازه متوسط شیرین  و تخم آن نرم ویا درجه ای سختی ان درحد وسط قرار دارد و قدرت میوه دهی درخت آن نیز متوسط است.
شل کاغذی(paper Shell): مدور بوده دارای اندازه متوسط و بزرگ است ، رنگ پوست آن(rind)  سرخ مایل به گلابی یا زرد کمرنگ است، پوست آن نازک است و دانه ها (pulp)آن گلابی مایل به سرخ ، شیرین ، بسیار آبداربوده که تخم آن نرم است و حاصل ان خوب میباشد .
پونا(Poona): اندازه میوه آن بزرگ بوده پوست آن (rind) دارای رنگ های سرخ تیره خاکی یا خاکی مایل به سبز که بعضی آن داغکها نیز دارندودانه ها دارای رنگ نارنجی مایل به سرخ یا سرخ و گلابی است.
یاقوت هسپانه وی(Spanish Ruby): به اندازه های خورد،متوسط یا بزرگ بوده و شکل آن گرد است، رنگ پوست آن سرخ روشن ونازک است ودانه ها خوشبو گوشتی به رنگ گلابی بوده و مزه آن شیرین است. وتخم آن تا اندازه ای نرم است. از لحاظ کیفیت در سطح متوسط قرار دارد.
ویلودو(Vellodu): اندازه آن از متوسط الی بزرگ متفاوت است ، ذخامت پوست آن متوسط است ، دانه آن گوشتی ، آبدار و دارای تخم به اندازه متوسط سخت است.
مسکیت سفید(Muscat White): اندازه میوه آن بزرگ بوده رنگ پوست آن سفید کریمی ویا کمی گلابی است، پوست آن نازک است، دانه ها کریمی رنگ و شیرین بوده ، تخم آن به اندازه متوسط سخت است. خوب حاصل ده است. به هدف ایجاد باغ های تجارتی در دهلی هندوستان کاشته میشود.
شگفت انگیز(Wonderful): درسال 1896 توسط قلمه از ایالت فلوریدا(جائیکه مبدا آن به شمار می رود) ایالات متحده به کالیفورنیا انتقال و تکثیر گردیده است.وبعداً به اطراف و اکناف دنیا پخش شده است، اندازه آن بسیار بزرگ است ، پوست آن به اندازه متوسط زخیم است و رنگ آن سرخ وبنفش تیره است، دانه ها سرخ تیره ، آبدار ومی گون است، تخم آن به اندازه متوسط سخت است، درخت آن قوی و حاصل ده است.
در قرن گذشته در کالیفورنیا ، ورایتی "یاقوت هسپانه وی" ک میوه شیرین میدهد یک ورایتی عمده بود ولی این ورایتی با ورایتی شگفت انگیز(wonderful) تعویض گردید. در سال های اخیر ورایتی شگفت انگیز کم کم جای خود رابه نوع پررنگ گرینادا(Grenada) خالی می کند.
مکسیکوئی ها بالای انار منطقه تاکن(Tehuacan)وپبلا (Puebla)بسیار به خود میبالند، تعداد زیاد ورایتی های انار چون گرینادا دی چینا(Granada de China)  و گرینادا اگریا(Granada Agria) دراین سرزمین میرویند.
یک نوع انار جاپانی نوع (P. granatum var) که آنرا نانا(nana) می گویند درگلدانها به حیث یک نبات زینتی گشت و پرورش می گردد. گلهای آن رنگ سرخ مایل به زرد دارند، دارای میوه زیاد است که قطرمیوه آن 5 سانتیمتر است. درمیان کلتیوار های زینتی ورایتی (Multiplex)دارای گلهای فراوان و کریمی رنگ است، ورایتی چیکو (Chico)نارنجی مایل به سرخ ، پلونیفلورا(Ploniflora) سرخ رنگ ، ربراپلینا(Rubra Plena) سرخ تیره، ممی لگریل(Mme Legrelle) و وریگاتا(Variegata)کناره های گلبرگ ها زرد مایل به سرخ و با رنگ زرد مایل به سفید خط خط است.
بالیگال(Balegal): منشا ان سندیاگو(San Diego) کالیفورنیا است. توسط اچ –تومسون (H.Thomson) انتخاب گردیده است. میوه آن شکل مدور و 3 انچ قطر دارد، اندکی نظربه کلتیوار فلشمن بزگتر است. رنگ پوست آن گلابی کمرنگ است، ونظر به فلش من روشن تراست. رنگ دانه ها تیره تر از فلشمن بوده وبسیار شیرین است.
ابر(Cloud): در پوهنتون کلیفورنیا تولید شده است، اندازه متوسط دارد ورنگ پوست سبزو سرخ است دانه ها آبدار، شیرین وسفید رنگ اند.
خرچنگ(Crab): این هم درپوهنتون کلیفورنیا تولید شده است، میوه ان سرخ و عصاره سرخ دارد، ترش است ولی مزه وبوی خوب دارد، درخت آن خوب حاصل ده است.
شگفت انگیز زود رس(Early Wonderful): میوه ان بزرگ، رنگ آن سرخ تیره، پوست آن نازک وخوش مزه است. نظربه شگفت انگیز (Wondrful)دوهفته زودتر میرسد،  بته آن متوسط بوده گلهای بزرگ نارنجی وسرخ وبارور دارد. دیر گل است وبسیار حاصل ده است.
فرانسس(Francis): از جاموئیکا منشا گرفته است، اندازه میوه بزرگ ، مزه شیرین، درمقابل ترکش مقاوم است، حاصل فراوان میدهد.
گرانادا(Granada): از لند سی کالیفورنیا(Lindsay California)منشا گرفته است ، در سال 1966 معرفی شده است، ولی از میوتیشن شگفت انگیز(wonderful)، میوه ان شباهت زیاد به شگفت انگیز دارد ولی دارای تاج سرخ رنگ وپوست سبز رنگ است دانه ها سرخ تیره وکیم ترش است، یک ماه زود تر نظر به شگفت انگیز پخته میشود، گلها ی آن نیز سرخ تیره است. اندازه درخت با ورایتی شگفت انگیز یکسان است.
کره سبز(Green Globe): از کاماریلوی کالیفورنیا (Camarillo of California) منشا گرفته است، توسط جان چیتر(John Chater) انتخاب شده است. اندازه میوه بزرگ، دانه ها شیرن ، خوشبو وپوست میوه آن سبز وکیفت آن بسیار عالی است.
خانه(Home): از پوهنتون کالیفورنیا منشا گرفته است، رنگ میوه آن از زرد الی سرخ متغیر است، رنگ دانه ها گلابی روشن بوده ، خوش مزه  وشیرین است، کمی تلخی دارد.
پادشاه(King): منشا آن پوهنتون کالیفورنیا است. اندازه آن از متوسط الی بزرگ متفاوت است، هرچند که نسبت به بلی گال وفلش من کوچکتر است. رنگ پوست آن گلابی تیره الی سرخ است. مزه آن بسیار شیرین است، تمایل زیاد به ترکش دارد، کمی کم حاصل است.
شیرین(sweet): نظربه شگفت انگیز میوه آن رنگ روشن تر دارد، درهنگام رسیدن کمی سبزکمرنگ وسرخ می شود، دانه های آن گلابی ، آبدار، خوشمزه ونظر به دیگر ورایتی ها شیرین تر است، در تولید شربت های میوه عالی ترین است، درخت ان بسیار زینتی است، در سن کم حاصل می دهد.
یوتای شیرین(Utah Sweet):بسیار شیرین است، میوه آن دارای کیفیت خوب است، رنگ پوست ودانه آن گلابی است، نظربه دیگر کلتیوار های استاندارد مانند شگفت انگیز دارای تخم نرم است، داری گلهای جذاب نارنجی مایل به گلابی است.
شگفت انگیز(Wonderful): از ایالت فلوریدای ایالات متحده آمریکا منشا گرفته است، درسال1896 برای بار اول در کالیفورنیا تکثیر گردیده است. میوه آن بزرگ، بنفش مایل سرخ است، پوست آن به اندازه متوسط زخیم ودرشت است، دانه ها سرخ تیره ، آبدار، ومزه عالی می گون دارد. تخم ها آنقدر سخت نیستند، برای تولید عصاره نظربه شکل دانه خوردن آن بهتر است، درخت آن قوی وحاصل ده است. ورایتی ها پیشتاز تجارتی آن در کالیفورنیا وجود دارد.
 
طبقه بندی انار
    انار در خانواده Punicaceae دارای یک جنس به نام Punica و دونوع به نام های  انار غیر خوراکی یا  P.Protopunica)  و   P.granatum انار معمولی وخوراکی) می باشد. انار از نوع میوه دانه ای است.
Kingdom:        Plantae
 Division:        Magnoliophyta                                  
  Class:            Magnoliopsida
   Subclass:      Rosidae
    Order:          Myrtales
     Family:       Lythraceae
      Genus:       Punica
       Species:    granatum
Scientific name: Punica granatum
 
خصوصیات بیولوژیکی انار
Biological Characteristics
    انار درختچه ای پرشاخ و برگ با شاخچه های نا منظم است. کم وبیش خاردار بوده که در نواحی گرم ومرطوب با زمستان های معتدل همیشه سبز است. ارتفاع متوسط درخت 5-2 بطور اقل وحد اکثرً 6-8 متر است. دارای گلهای نروماده با دمچه کوتاه به رنگ های  نارنجی یا قرمز است که به صورت جداگانه و یا دسته جمعی 2 تا 15 تایی بهم چسپیده روی درخت مشاهده میشود. بطور کلی گلها به دو صورت زنگوله ای که به گلهای بی ثمر مشهورند و گلهای پیاله مانند که گلهای مثمر هستند تقسیم میشود. درگلهای مثمر قسمت انتهای دمچه گل از همان اوایل ظهور کاملا برجسته است در حالی که این موضوع در مورد گلهای غیرمثمرمعکوس است. تعداد گلهای که تولید میوه میکنند کمتر از گلهای است که تولید میوه نمی کنند. برای تولید میوه‌ در انار تابستانهای گرم و خزان طولانی و خشک ضرورت است. اناردارای 8 جوره کروموزم است. انار نباتی است که گلهای مذکر ومونث آن در عین نبات وجود دارد و خود را به راحتی القاح می‌کنند. البته گرده افشانی بین گلها توسط باد و حشرات نیز ممکن است. گلها بعد از 3 یا 4 سالگی درخت انار روی نوده های گلی ظاهر می‌شوند. دارای دمگل کوتاه به رنگهای سرخ ، زرد و یا سفید با عرض 2 سانتیمتر می‌باشند.
میوه ای انارشکل گرد داشته و پوست به رنگ سرخ یا در بعضی مواقع زردرنگ است که دارای تاج قیف مانند  می باشد . انار حاوی دانه های سرخ رنگ و لذیذ است که در لاتین  Aril گفته میشود و داخل هر دانه ، خسته های سفید رنگی وجود دارد که دارای میزان قابل توجهی فایبر می باشند . غشای سفیدی که دانه های انار را در بر می گیرد تلخ بوده و مصرف آن خیلی توصیه نمی شود.
بهترین شرایط خاکی جهت کشت انار خاکهای کلی لوم می باشد. تعداد زیادی از ورایتی های این نبات وجود دارند که یا به شکل تزئینی ویا به هدف تولید میوه کشت می گردند. مگردرختان که به هدف تولید میوه کشت می گردند تا 10 فت بلند می شوند. این نبات برای تولید میوه خوب به تابستان گرم ضرورت دارد، این نبات درمقابل انواع مختلف خاک ها(، بشمول خاک های بسیار قلوی) قدرت تحمل پذیری دارد، ولی خاک لومی باعمق زیاد برای این نبات خاک بسیار خوب است. این نبات درمقابل خشکی مقاوم است ولی جهت تولید میوه با کیفیت باید آبیاری عمیق صورت گیرد. درمناطق هموارساحلی وهوای معتدل میوه تولید نمی کند. درمقابل درجه حرارت تا منفی 12 درجه سانتیگراد مقاوم است. هرگاه در محیط بسته یا گل خانه پرورش می گردد باید در ایام سردی داخل گلخانه یا به محیط بسته برده شود.
گرده افشانی(Pollination): گرده افشانی انار هم به شکل خودی و هم به شکل غیرخودی توسط حشرات صورت می گیرد و به مقدار بسیار کم توسط باد هم گرده افشانی آن صورت می گیرد. گلها با گرده افشانی خودی %45 میوه دهی دارند ولی گرده افشانی غیرخودی حاصل را تااندازه %68 افزایش می دهد. درگلهای نروماده (hermaphrodite) 6-20 فیصد گرده ها ضایع می شوند که این رقم در گلهای مذکر 14 الی 28 فیصد است. جسامت (size)و باروری (fertility) گرده مطابق به کلتیوار و فصل سال متفاوت است.
خصوصیات مورفولوژیکی انار
Pomegranate Morphological Characteristics
    گلهای انار دارای 4 تا 8 کاسبرگ چرمی که در بالای میوه قرار دارند و تعداد زیادی اله تذکیربا تخمدان تحتانی یا نیمه تحتانی است. کاسه گل(Calyx) ارغوانی رنگ که  الی اخیرعمر میوه باقی میماند و گلبرگها دارای دمچه های کوتاه هستند . میوه انار دارای پوست چرمی است. تقریبا کروی شکل ویا زاویه داربوده برگهای آن ساده ، کامل و بدون استیپول است طرز قرار گرفتن برگها برروی شاخه متفاوت است و به سه شکل  متقابل ، منفرد و پراگنده مشاهده می‌شوند. شاخه‌های کوچک ، زاویه‌دار ، خاردار بدون ترک با پوست سفید رنگ تا خاکستری ، شکل مختص به خود را دارا هستند. عمق ریشه‌های انار زیاد است و با گسترش عمودی 1.5 متر وگسترش افقی 2.5 تا 3 متر می‌باشد. گلهاي انار درشت برنگ سرخ اناري ولي بي بو مي باشد . ميوه آن كروي ویا بعضاً کروی برامده گی دار با اندازه هاي مختلف داراي پوست سرخ رنگ و يا زرد رنگ مي باشد .
 
 
 
شکل شماره(1) گل ومیوه انار
اناریک درخت کوچک یا بته گرد وزیبا است که تا به ارتفاع 20 – 30 فت نمومیکند. وبعضی اوقات ارتفاع ان به 12 – 16 فت می رسد. ورایتی های قد پخش نیز وجود دارد. این نبات معمولاً برگ ریز است، ولی در شرایط معین برگها بالای نبات باقی میمانند. ساقه توسط پوست نصواری رنگ مایل به سرخ پوشانیده شده است که بعدأ خاکستری رنگ می گردد. شاخه های آن راست وچوبی، زاویه دار واکثرًا خاردار است. این نبات استعداد قوی تولید سکرها را از قاعده نبات دارد. این نبات دارای عمر طویل است. نمونه های این نبات در اروپا وجود دارد که بیشتر از 200 سال عمر دارد. اگر چه قدرت تولیدی این نبات بعد از 15سال کاهش میابد.
باغات انار در 41 درجه عرض البلد جنوبی و41 درجه عرض البلد شمالی تربیه میشود. انار درنقاط مختلف جهان در ارتفاعات 1333 متر ازسطح بحر میروید ودرافغانسنان از ارتفاعات 700 الی ارتفاع 1500 متر بشکل تجارتی ان کشت وتولید میشود .انا ر یک بته ای دشتی است که درمقابل خشکی زیاد مقاومت دارد از همین سبب است که کشت وتولید انار درمقایسه به سایر میوه جات برای دهاقین کشور خیلی مفید تمام میشود . دران نقاطی از دنیا که باران های زیاد دارد، انار خیلی نازک تولید میشود که قابلیت نگهداشت ان خیلی پاین است. یک ورایتی انار که نام علمی آن(Punica granatum nana)است دارای قد کوتاه بوده به مقاصد ایجاد محوطه مورد استفاده قرارمیگیرد. یک نوع آن که مربوط جینس پنی کا( (Punicaاست که آنرا انار سوکوتری (Socotrana Pomegranate)می گویند، اناربومی جزیره سوکوترا است. این نوع با داشتن گلهای بارنگ گلابی، میوه خورد و شرینی کم از دیگر انواع فرق دارد
برگ : ترتیب برگ ها بشکل متقابل هم (opposite) ویا نیمه مقابل هم (sub-opposite)بوده ، براق، باریک و نیزه مانند اند، درازای آن به 3-7 سانتیمتر می رسد وعرض آن به 2 سانتیمتر. رنگ گلها سرخ روش بوده دارای 3 سانتیمتر قطر ودارای 5یا بیشتر گلبرگهاست (این تعداد نظربه ورایتی های مختلف متفاوت است). اندازه میوه آن بین لیمو وانگوراست، قطر میوه 5-12 سانتیمتربوده دارای شکل شش وجهی است، پوست زخیم وسرخ رنگ داشته ودرحدود600دانه دارد. تخم آن که بایک غشای مخاطی احاطه شده وبارنگ های سفید الی سرخ تیره آراسته شده است که انرا(arils) می گویندکه قابل خوردن است. درحقیت میوه انار همان دانه های آن است. رنگ دانه های(pulps or arils) بعضی ازکلتیوارهای معرفی شده بنفش است.
 
 
 
 
 
 
شکل شماره (2) برگ های انار
 
گل: گلهای جذاب سرخ رنگ، سفید یا رنگارنگ که یک انچ درمیان درشاخه ها قرار دارند دارای 5 – 8 گلبرگهای معقرویک کالکس سرخ رنگ، گوشتی ولوله مانند بوده که بالای میوه قراردارد. گلها ممکن است به صورت طاقه یا گروپهای دوتائی یا سه تائی درانتهای شاخه ها قرار داشته باشند.
 
 
 
 
شکل شماره(3) گل انار پوست: در ساختمان پوست ریشه انار به ترتیب قسمتهای زیر ملاحظه می‌گردد. سوبر( ریشه های که ارتجاعی وغیر شکنند)، پارانشیم پوستی با کریستالهای اکسلات(جوهرترش مزه ) ، فایبر که ساختمان مشخص دارد و دسته‌های تجموع فایبری بوسیله اشعه مرکزی که از یک تا دو قطار حجرات تشکیل شده ‌اند از یکدیگر جدا می‌شوند. در زیر میکروسکوپ نسج فایبری دارای خطوط موازی خاکستری رنگی است که بوسیله خطوط روشن‌تری از یکدیگر جدا شده ‌اند. خطوط خاکستری رنگ عبارتند از سلولهایی که دارای مالیکول های جوهر ترش کلسیم دار می‌باشند و دسته‌های روشن تر از لوله‌های غربالی و حجرات پرانشیما تشکیل شده ‌اند.
علاوه بر این، در دسته‌های فایبری تعداد کمی حجرات بزرگ متورم وجود دارند که همگی دارای دیواره ضخیم بوده و بطور نامنظم در قسمت فایبری پراگنده شده ‌اند. ساختمان پوست‌های ساقه انار باهم مشابه است ولی نوک دسته‌های فایبری درپوست ساقه پهن‌تر از پوست ریشه است و اشعه مرکزی نیز در طرف قسمت خارجی پوست پهن‌تر نشده ‌اند. درمیان تقلبات پوست انار می‌توان از تقلب پوستهای Buis نام برد. این پوستها در زیر میکروسکوپ دارای قطار های کریستال و همچنین حجرات متورم نیستند.
شرایط اقلیمی برای تربیه انار
    درتربیه انار فکتور عمده درجه گرمی وسردی هوا میباشد .بطور مثال درزمستان  اگر درجه حرارت از منفی 14 درجه سانتی گراد پاین باشد نمی توانیم درخت انار را کشت نمایم ودر درجه حرارت منفی 20 درجه سانتی گراد درخت انار بکلی ازبین میرود . این مشکل درولایات هرات وبلخ در افغانستان نیز وجود دارد ازهمین سبب است که باغداران در زمستان درختان انار شانرا زیر خاک میکنند ودربهار دوباره انرا از خاک بیرون اورده که درزمان بیرون کشیدن ان تعدادی زیادی از شاخچه های جوان زخمی میگردد . بناء مناطق متذکره برای کشت انار انقدرها مناسب نمی باشند
اناردرمناطق که دارای اقلیم نیمه خشک  وبه حد متوسط گرم الی نیمه حاره باشد ترجیح می دهد واین نبات به صورت عموم درمناطقی توافق دارد که زمستان نسبتاً سرد وتابستان گرم داشته باشد. برخلاف اقلیم مرطوب تشکیل میوه را متائثر می سازد. درخت این نبات ممکن در حرارت پائین تر از 12درجه فارنهایت شدیدأ صدمه ببیند. درایالات متحده امریکا، انار درهوای آزاد در مناطق شمالی(واشنگتن دی سی ویوتا) نسبت به مناطق جنوبی رشد بهتردارند. مگر ندرتأ این نبات در این مناطق توافق می کند. این نبات در شرایط بسته که شرایط مناسب برایش فراهم باشد وبعضی اوقات در گلخانه ها نیز حاصل می دهد.
 انار یک نبات مقاوم در مقابل خشکی بوده و درمناطق خشک نمو کرده میتواند. هرچند این نبات در مناطق که دارای اقلیم مدیترانه ای اند و دارای باران های زمستانی و تابستانی اند هم نمو کرده می تواند. در مناطق مرطوب تر ریشه های ان از اثر حمله قارچها پوسیده می شود. اناردرمقابل سرمای شدید ناگهانی (frost)تامنفی10 درجه سانتیگراد که معادل 14درجه فارنهایت است مقاومت کرده می تواند.انار دارای برگهای براق و چرمی بوده که باریک ونیزه مانند اند.
 انواع این نبات با حرارت ملایم الی نیمه حاره ساز گار اندو طبیعتاً در مناطقی که زمستان سرد وتابستان گرم داشته باشد رشد خوب می نماید، ولی بعضی از انواع ان درهوای آزاد درمناطق حاره توافق خوب دارند مانند مناطق جزایر مختلف باماس(Bahamas)و هندو چین شرقی(West Indies). درمناطق جنوبی فلوریدا که زمستان سرد دارد، رشد این نبات عالی بوده است. درجاهای دیگر ایالات متحده انار میتواند درهوای آزاد درمناطق شمالی دور از واشنگتن چون کونتی(County)، یوتا(Utah) وواشنگتن دی سی درحالی که در مناطق نزدیک به واشنگتن این نبات میوه تولید نمی کند. این نبات در حرارت پائین تراز12درجه سانتیگراد ممکن است مصدوم شود. این نبات ، مناطق دارای اقلیم نیمه خشک را ترجیح می دهد و تا آخرین درجه درمقابل خشکی مقاوم است.
گل انار درمقایسه به سایر درختان میوه ازخطر یخ زده گی بهاری درامان میباشد بخاطر که در نیمه های برج ثور گلها شروع به باز شدن میکنند . درخت انار به مدت کم هوای سرد ضررورت دارد تا دربهار برگ وگل نماید .
 انار یک نبات با گرده افشانی خودی بوده وهم چنان گرده افشانی غیرخودی دراین نبات توسط حشرات نیز صورت می گیرد. گرده افشانی غیر خودی سبب ازدیاد میوه میشود. گرده افشانی توسط باد آنقدرمفید نیست. ترکیبات کیمیاوی قسمت های مختلف انار: پوست: پوست انار دارای تانین و آلکالوئیدهای مختلف است. اولین آلکالوئیدها (مرکبات کیمیاوی که خاصیت القلی دارند ) که از پوست انار استخراج شده بوسیله Tanret شناخته شده ‌اند. تانریت از پوست انار آلکالوئیدهای Pelletierine  ، ایزوپله تیرین  و متیل پله تیرین  را به صورت مایع و آلکالوئید دیگر به نام پزودوپله تیرین را به صورت کریستالی ان مجزا کرده و بدست آورده است. پله تیرین و ایزوپله تیرین مانند Conicine از مشتقات پی پریدین می‌باشند و فقط زنجیر طرفی پروپی لیک ، کونی‌سین جای خود را به یک زنجیر آلدیهاید( مرکبات کیمیاوی که ازان ادویه وعطریات ساخته میشود) داده است. در متیل پله تیرین زنجیرطرفی به جای زنجیر آلدیهادیک دارا یک عامل ستنی است و باید به این نکته توجه داشت که این جسم شبیه هورمون بتا هیگرین موجود درناریال است. پزودوپله تیرین دارای ساختمان کاملا متفاوتی است و ازاین نظریه به Tropinone نزدیک می‌شود و تروپی نن ، ستن تروپانول است که عبارت است از- N.Methyl Granatonine و این شباهت و نزدیکی درخواص فارماکودینامیک این مواد نیز مشاهده می‌شود. از ارجاع پزودوپله تیرین یک الکل همولوگ تروپانول بدست می‌آید و از این الکل نیز می‌توان مانند تروپانول مشتقات میدریاتیک و مشقات آنستزیک بدست آورد.
 
 
 
 
 
 
شکل شماره(3) میوه های نورس  ورسیده انار
خواص دارویی انار
    انار فقط یک میوه زیبا و لذیذ نیست، انار یکی از میوه هایی است که ارزش غذایی بسیار عالی دارد. انار سرشار از ویتامین C ، پتاسیم و منبع خوبی از فایبرها بوده و کم کالوری می باشد.  
آب انار شامل سه نوع متفاوت پولی فینول و همچنین میزان قابل توجه آنتی اکسیدان(ضد تحمض) است . سه نوع ، پولی فینول موجود در انار – تانین، آنتوسیانین و اسید الاژیک – در میوه های دیگر نیز موجود می باشند اما آب انار سرشار از این سه نوع پلی فنول می باشد . مانند آنتی اکسیدانها ، این پلی فینولها نیز از سرطان و بیماریهای قلبی جلوگیری می کنند.
با خوردن دانه های انار و یا آب انارعلاوه بر اینکه از طعم خوشایند این میوه لذت می برید ، ویتامینها و مواد معدنی زیادی را هم به بدن خود می رسانید .
 مواد معدنی موجود در انار از بیماریهای قلبی ، شکر ، دردهای روماتیسمی وسرطان جلوگیری می کنند. آنتی اکسیدانهای موجود در انار از پیری زودرس جلوگیری می کنند و تقریبا دو حصه شربت غلیظ گرانادین و7 حصه چای سبز ، توانایی خنثی کردن رادیکالهای آزاد را دارند، رادیکالهای آزاد باعث تخریب DNA و سلولها می شوند و اینجاست که اهمیت آنتی اکسیدانها یا همان دشمنان درجه یک رادیکالهای آزاد موجود در انار مشخص می شود.
از نظر طب قدیم ایران میوه انار سرد و قابض است. آب انار سرد و تازه و پوست انار سرد و خشک  بسیار قابض می‌باشد. پوست ریشه درخت انار از بقیه قسمتهای این درخت قابض ‌تر است. کلیه قسمتهای درخت انار دارای تانین می‌باشد که بسیار قابض است. برای مصارف دارویی از گل ، برگ ، پوست درخت ، پوست ریشه و دانه انار استفاده میشود.
انارميوه ای است سرشار از ويتامين وبه علت داشتن آهن و ساير عناصر ديگر دي هضم مي باشد .خوردن دانه هاي انار به مراتب بهتر از نوشيدن آب اناراست . انار ميوه اي است كه به آن خون ساز مي گويند و به همين علت بهترين موقع براي مصرف آن صبح وقبل ازصبحانه است . انار مقوي قلب ، ارام بخش ، دفع كننده چربي ، رفع كننده سموم (زهریات) اغلب عفونتهاي داخلي و دافع حرارت مي باشد و خوردن انار با پرده هاي سفيد آن شكم را شستوشو ميكند ، رب انار ، برگ انار در ضعف معده ، كمي اشتها ، دلبدی، ضعف عمومي ، تصفيه خون ، خاصه دردختران جوان و دررفع مگرن( نیمسری)  بسيار مفيد است.
دانه هاي ميوه اي جنگلي انار كه به (نار دان) شهرت دارد در معالجه اسهال بسيار موثر است . اب انار شيرين باشكر ونشا یسته براي درد سينه وسرفه توصيه مي شود . رب انار نيز براي رفع خستگی موثر است. برعلاوه مواردی که ازان نام برده شد، انار دارای خواص زیردارویی نیزمیباشد . انار خون را تصفيه كرده و تقويت كننده قلب و گرده است.  انار اشتها آور است وبهتر است قبل از غذا مصرف شود. انار در رفع افتاب زده گی ، كلسترول خون ، دفع سموم و تعادل مايعات بدن به خصوص خون نقش مهمي را ايفا مي كند. مصرف انار شيرين، ايجاد شادي نموده و رنگ رخسار را باز مي كند. مصرف انار شيرين تقويت كننده کبد(جگر) مي باشد و در معالجه يرقان( زردي) مفيد است.  انار ترش و شيرين باعث كاهش فشار خون مي شود.
 مصرف انار در معالجه راشي تيسم (کم ساختن خواص مردانه درزنان مانند ریش)، كم خوني و ضعف اعصاب مؤثر است و به بدن نيرو مي بخشد.
از 100گرام عصاره انار %16 ضرورت روزانه یک فرد بالغ به ویتامین سی براورده می شود، دانه های گوشتی انارهمچنان منبع خوب ویتامین بی، پنتوتانیک اسید، پوتاشیم وانتی اوکسیدنت پولی فینول است. روی همرفته میوه انار یک منبع خوب مواد تغذیه وی به شمار نمیرود.
عصاره انار وحشی دارای ستریک اسید (Citric acid)وسودیم ستریت (Sodium citrate)است که درصنعت دواسازی از ان استفاده می شود. عصاره انار برای تداوی سوء هاضمه استفاده میشود وبرای تداوی مرض جذام نیز مفید است. پوست ساقه وریشه انار دارای چندین مواد قلوی مانندآیسو پلیتیارین (Isopelletierine) بوده که برای ازبین بردن کرم کدودانه(Tapeworms) مفید است. پوست ساقه وریشه بعد ازجوشاندن که بسیار تلخ هم است دارای مفیدیت زیاد است.
 ولی مقدار استفاده بیش ازحد معینه سبب دلبدی ، کم شدن بینائی، آماس نوک پستان، ضعیفی عضلات وبی حالی وحتی سبب فلج شدن می شود. به سبب داشتن تانین که از پوست وبرگهای، میوه ناپخته وپوست میوه بدست می آید، برای توقف اسهال، کولرا وجلوگیری ازخونریزی استفاده می شود. غنچه های خشک شده وسائیده شده گل اناربرای تداوی مرض برانشیت استفاده می شود. د رمکسیکو جوشانده گل انار برای تداوی التهاب دهان وگلو به صورت غرغره استفاده می شود.
1 - جوشانده پوست انار براي گلو دردی ، زخم گلو ورفع بواسير مفيد مي باشد.
2- جوشانده گل انار براي از بين بردن زخم هاي دهان و اسهال مزمن وبهمراه كنجد براي بهبود سوختگي مفيد مي باشد. جوشانده ريشه انار براي دندان دردی و تنظيم عادت ماهيانه در زنان مفيد مي باشد.
3- جوشانده پوست درخت انار اثر ضد كرم دارد.
نوت:
1- انار براي اشخاصي كه دچار يبوست (پیس) هستند، مضر است. 2- انار ميوه اي سرد است، بنابراين اشخاصي كه سرد مزاج هستند پس از خوردن آن، مقداري آب جوش با نبات بايد بخورند. 3- انار براي كسانيكه دچار نفخ معده هستند، ضرر دارد. زياده روي در مصرف انار ترش ايجاد زخم معده مي كند. 4- جوشانده پوست درخت و پوست ريشه آن كه براي رفع كرم بكار مي رود ممكن است ايجاد سرگيچی و استفراغ كند.
5 - در قسمت قابل خورش انار اگر مقدار تانین(tannin) کمتر از 0.25 فیصد باشد این بهتر است. مطالعات متعدد نشان میدهد که تانین سرطان زا است و خوردن بیش از حد تانین از منابع مختلف به صورت متواتربرای صحت بسیار مضراست.
خاصيت‎ ضد سرطاني‎ آب‎ انار: تحقیقات‎ جديد نشان میدهد که آب‎ انار خاصيت‎ ضد سرطاني‎ دارد. طبق تحقيقات سازمان زراعت ايالات متحده آمريکا (USDA) انار منبع خوبي از آنتي اکسيدان‌ها(ضد تحمض )، پتاسيم و ويتامين C است محققین‎ آکادمي‎ علوم‎ امريکا دريافتند كه ، مصرف‎ آب‎ انار از ابتلاء بـه‎ سرطان‎ پروستات‎ جلوگيري‎ ‎میکند. متخصصان‎ تغذيه‎ مصرف‎ آب‎ انار را صبح‎ و پيش‎ از صبحانه‎‎ توصيه مي‎ کنند.
 دانشمندان در کالیفرنیا می گویند تحقیقات جدید نشان میدهد انار ترش خواص بخصوصی برای مبارزه باسرطان پروستات دارد.  در این مطالعه ناویندرا سیرام و همکاران شان دریافتند که آب انار ترش باعث از بین رفتن سلولهای سرطانی پروستات می شود. در مطالعه قبلی آنها دریافتند که مصرف آب انار باعث سودمندی زیادی برای افرادی که مبتلا به سرطان پروستات هستند میشوند و این کار با افزایش زمان تولید antigen   مخصوص پروستات صورت می گیرد. افزایش دو برابر انتی جین پروستات (PSA) از علایم تشدید سرطان پروستات است. مردانی که سطوح انتی جین مخصوص پروستات در آنها ناگهان در زمان کمی دو برابر شود بر اثر سرطان زود خواهند مرد. آب انار باعث افزایش زمان دو برابر شدن این زمان میشود و خطر مرگ بر اثر سرطان را به تعویق می اندازد. در این مطالعه دانشمندان دریافتند که آب انار سلولهای سرطانی را پیدا کرده و آنها را از بین می برد. و بدلیل فراوان بودن آنتی اکسیدانها در انار باعث تولید میتابولیتها( ماده ای کیمیاوی که درمیتالولزم کمک میکند) مانند اورولیتین میشود. با افزایش اورولیتین در سطوح بالا درنسج پروستات باعث جلوگیری از رشد سلولهای سرطانی انسان در کشت سلولی گردید. انار دارای ماده ضد سرطانی الاجی تانن(اسید الاجیک) است که خواص ضد سرطانی بسیار عالی دارد.        تمام قسمت های نبات انارمنحیث منبع تانین (tannin) قابل استفاده برای دباغی است. طوریکه پوست ساقه 10-25 فیصد تانین دارد و جهت ساختن چرم مراکشی قبلأ مورد استفاده قرارمیگرفت، پوست ریشه دارای %28 تانین است ، برگها %11 وپوست میوه دارای %26 تانین است. پوست میوه و گل انار برای رنگ دادن منسوجات استفاده می گردد، باترنمودن برگ ها در سرکه می توان رنگ را تولید نمود. در کشور جاپان یک حشره کش از پوست ساقه انار ساخته می شود، چوب زردکم رنگ اناربسیار سخت بوده که کم یاب است و برای ساختن عصا ودیگر صنایع نجاری استفاده می شود. شركتRoj Enterprises)) يكي از بزرگترين توليدكنندگان جوس غلیظ انار در هندوستان است.
عصاره غلیظ انار در هندوستان بعنوان يك محصول لوكس بشمار مي آيد كه مشتريان قيمتهاي بلند را از بابت خرید آن پرداخت مي كنند. اين محصول در اروپا و جاپان نيز بعنوان يك نوشيدني سالم شهرت دارد.
ترکیبات میوه انار: درذیل به صورت خلاصه ترکیبات انارلیست گردیده است که خود بیانگر اهمیت وارزش غذائی(Nutritional value ) این میوه است که در100 گرام دانه این میوه تثبیت گردیده است.
Carbohydratesقند ها         17.17 g
- Sugars  16.57 g    (شکر) قند ساده  
- Dietary fiber   0.6 g فایبرهای قابل هضم   
Fat شحم                                                            0.3 g
Proteinپروتین                                                  0.95 g
Thiamin (Vit. B1) ویتامین بی یک         0.030 mg     2%
Riboflavin (Vit. B2) ویتامین بی دو       0.063 mg     4%
Niacin (Vit. B3)   ویتامین بی سه            0.300 mg     2%
Pantothenic acid (B5) ویتامین بی پنج    0.596 Mg    12%
Vitamin B6  ویتامین بی شش                   0.105 Mg   8%
Folate (Vit. B9)   ویتامین بی نه                      6 Mg    2%
Vitamin C  ویتامین سی                              6.1 Mg   10%
Calcium کلسیم                                             3 Mg 0%
Iron  آهن                                                0.30 Mg   2%
Magnesium مگنیزیم                                     3 Mg   1% 
Phosphorus فاسفورس                                    8 Mg   1%
Potassium  پوتاشیم                                   259 Mg     6%
Zinc    جست                                            0.12 Mg   1%
 
 
 
 
 
کشت وپروش انار
درافغانستان باغات انار بشکل کُرد ابیاری میشود ازهمین سبب است که بیجا شدن قسمت های حاصلخیز خاک احتمال ان خیلی کم موجود است . خاک باغ اناردرسال دو مراتبه نرم کاری میگردد ( خزان وبهار) نرم کاری یا بیل کاری خزانی نسبت به بهاری خیلی مفید است چرا همه برگها وانار فاسد شده در زیر خاک شده و در بهار به کود عضوی  قابل جذب برای نبات مبدل میشود که از این طریق مقدار بیشتر مواد عضوی به خاک نیز علاوه میگردد .
 تکثیر:
 درخت انار را می توان با پیوند ،قلمه وخوابانیدن شاخه تکثیر کرد ، خوابانیدن شاخها(layering)، طوریست که در فصل بهار نوده  های دو ساله و قوی را بدون جدا کردن از درخت در زمین می خوابانند به قسمی که انتهای شاخه از خاک بیرون باشد. در فصل خزان محل اتصال نوده به درخت اصلی را قطع می کنند و دربهار همان سال ان را از خاک بیرون می اورند.
قلمه های که ریشه تولید نموده اند (نهالها) در چقرک های که قبلآ درخاک آن کود علاوه شده است به عمق وعرض 60 سانتیمتروبه فاصله 3.5-5.5 متر که به حاصل خیزی خاک ارتباط دارد غرص می گردد.
 به اساس یک تجربه تخم انار برای سبزشدن خویش به هوای سرد ضرورت ندارد وهم بخاطر سبز شدن شان به استراتیفکیشن ضرورت ندارند . تخم انار بی دانه درمدت شش روز وسایر تخم های بعد از 25 روز در24 درجه سانتیگرید سبزشدند ولی در انواع که خسته های شان خیلی سخت است ضرورت است که تخم ها تخریش یا Scarification  صورت گیرد . درتخم انار ماده کیمیاوی یا هورمون مانع شونده نمو وجود ندارد که مانع سبز شدن دانه ها شود(Growth inhibitor ) ولی انگور و انار درافغانستان دو میوه ای است که بیشتر توسط قلمه تکثیر میشوند ، قلمه ای انار درمقایسه به قلمه دیگر میوه جات به اسانی ریشه میکنند وبا استفاده ازمواد کیمیاوی مانند اندول بیوتاریک استیک اسید واندول استیک اسید میتوان قدرت ریشه کشیدن را بیشتر ساخت . قلمه ها باید از نوده های یکساله به طول حد اقل 25 سانتی متر گرفته شود درصورت که این کار در خزان همان سال صورت میگرید باید که قلمه ها الی بهار سال اینده دربین ریگ نمدار نگهداری شود . دربعضی نقاط افغانستان مانند خوگیانی وتگاب گرفتن قلمه ها بعد از 15 ثور هم صورت میگرید که این قلمه ها هم بساده گی ریشه بار میاورند .قلمه ها باید به فاصله های 25 سانتی ازهمدیگر وقطار ها به اندازه 40 سانتی متر از هم فاصله داشته باشد ودرزمان غرص قلمه صرف یک الی دو بند ان خارج از خاک متباقی همه زیر خاک شود وبالافاصله باید ابیاری صورت گیرد . باغات انار درافغانستان بصورت عموم بشکل مربع بوده طوریکه مسافه بین نهال وقطار ها یکسان است .
دردنیا تا هنوز برای انار روتستاکها جهت تکثیر استعمال نشده است ودر افغانستان هم وجود ندارد . یک موضوع که مردم سمنگان انرا تجربه کرده اند این است که کشت درخت انار درزیردرخت بادام است واین بخاطری است که ازیک طرف از تماس مستقیم افتاب به میوه انار که سبب سوختاندن پوست میوه میشود جلو گیری صورت گیرد واز طرفی هم درختان انار به این سیستم بشکل خیلی قد پخش تربیه میشوند . تخم انار در خاک های نرم بسیار خوب جوانه میزند وجوانه ها از میان خاک درفصل بهارباقوت سرمیکشند. اما بخاطر اینکه ازاختلافات در ورایتی بعدی آن جلو گیری شود این نبات رامعمولا توسط قلمه که معمولا طول هر قلمه (25-50)سانتیمتر است تکثیر می نمایند. معامله قلمه هابا محلول 50ppm اندول- بیوتاریک اسید(indole-butaric acid) وبعدآ کشت آن در رطوبت %15.95 انکشاف ریشه ها را ازدیا د میبخشد وسبب ابقاء بیشتر نبات می گردد. در سال اول قلمه ها که دارای 1-2 پندک اند در قوریه شانده شده ودرسال دوم نهالی ها به مزرعه اصلی(باغ) انتقال داده شده و غرس می گردد. این نبات پیوند نمی شود ولی سکرها را از نبات مادری گرفته و به صورت قلمه بذر کرده می توانیم. تکثیر انار توسط تخم صورت گرفته می تواند ولی این طریقه تکثیر آنقدرمناسب نیست. تکثیرتوسط قلمه به صورت آسان صورت گرفته ونهالی تولید شده ازاین طریق بعد ازسال سوم حاصل میدهد. قلمه ها درایام زمستان از درخت بالغ (یکساله) که طول قلمه ها 12 – 20 انچ باشد گرفته شده می تواند. برگهای قلمه هارا پاک کاری کرده وقلمه با هورمون تشویق کننده ریشه معامله می شوند ودو سوم طول قلمه در خاک یا کدام  محل مناسب دیگرداخل می گردد، پیوند انار ندرتأ نتیجه بخش است ولی این نبات ازطریق ایر لایرنگ (air-layered) نیز تکثیر می شود.
زیاد کردن درخت انار از طریق قلمه اسانترین علمی ترین و رایج ترین روش است.قلمه ها را از شاخه های 2 تا 3 ساله به طول 10 تا 25 سانتی متر درزمستان تهیه میشود پس از کاشت بلافاصله ابیاری شود.(ابیاری با فاصله 8 تا 10 روز یکبار انجام شود.فاصله درخت ها 2 تا5 متر و فاصله قطار ها 3تا6متر تفاوت میکند.
زمانیکه ما نهالی انار را توسط قلمه تولید کنیم باید قلمه های به طول 6 الی 8 انچ که قطر ان به اندازه قلم پنسل یا بیشتر باشد از نبات مادری جدا کرده وبه صورت عمودی به صورت خوابیده که نوک قلمه بالا باشد ودو سوم قلمه باید زیر خاک شود، برای اینکه ریشه ها خوب تولید شود ، قلمه های باید با هورمون تشویق کننده ریشه که یک نمونه آن روتون است  (Rootone)معامله شود. برای اینکه از رشد جنگل گونه این نبات جلو گیری شود باید ازمیان تمام شاخه های یک شاخه را به عنوان ساقه انتخاب کرده وبقیه شاخ ها را قطع می کنند، وشاخه انتخابی باید 10 سانتیمتر بالاتراز سطح زمین صاف کاری شود بعدأ 3 الی 5 شاخه درشاخه انتهایی گذاشته شده که فاصله میان آنها 4 الی 6 انچ باید باشد وزمانی که درخت یک مقدار نمو کرد درهرشاخه انتخابی 2 الی 3 شاخه جانبی گذاشته شود ، ودرشاخه بری های بعدی شاخه های مرده وسکر ها پاک کاری می گردند.
انار در خاکهای آهکی، خاک های عمیق القلی، لوم تیزابی ودراکثر خاک ها به صورت وسیع رشد موفق دارد. در هندوچین شمالی این نبات در مناطقی ریگزارکه در نتیجه پارچه شدن سنگ ها به وجود آمده به صورت خود رو وجود دارد. انار درخاکها معمولی بازهکشی خوب خوب حاصل می دهد، مگر درخاکها لوم تیزابی یا آهکی وخاکهای که از پارچه شدن سنگها تشکیل شده است نیز حا صل میدهد
 
 
 
 
شکل شماره (4) درختان انار
آبیاری:
     برای اینکه میوه خوب تولید شود باید این نبات آبیاری گردد. درسرزمین های اشغالی فلسطین، برای آبیاری این نبات از آب شوربدون اینکه کدام نقص به نبات برساند استفاده میشود.
 در کالیفورنیا، آبیاری این نبات توسط دستگاه های آبیاری بارانی که از بالای نبات آبرا میریزانند تا که نباتات را ازیک طرف درمقابل سرمای شدید(Frost) درایام سردی حفاظت نمایند وازطرف دیگر ابیاری نبات بشکل بهتر ان صورت میگرید. انار ممکن است که بعد از سپری شدن یک سال از کشت آن حاصل دهد ولی معمولا این نبات بعد از2.5-3 سال تولید میوه مینماید.
هرگاه نهالها را از قوریه جهت غرس در باغ می گیرید نگذازید که ریشه ها بخشکند ، ریشه ها را به مدت یک ساعت الی دوساعت در آب بگذاری ویا اینکه به صورت فوری بعد از کشیدن از قوریه در باغ غرس نمائی و فورأ آبیاری نمائید. بعد از غرس نهال باید متواتر ابیاری شود تا خوب استقرار پیدا کند(بچسبد) ، هرگاه مشکل حمله حشرات موجود باشد درخت را با سون(Sevin)یا ملتاین(Malathion)ادویه پاشی شود.
اگر یک بار انار دریک ساحه رشد نماید(بچسبد)، انار شرایط سخت خشکی را تحمل کرده می تواند، ولی برای تولید میوه باکیفیت مزرعه انار باید آبیاری گردد. بعد از غرس نبات جدید نهال باید هردو تاچهار هفته در ایام خشکی آبیاری گردد. نبات انار به صورت متوسط درمقابل آب وخاک قلوی متحمل است. دفعات ابیاری 12 تا15روز یکبار اگر انجام شود کیفیت میوه ها بهتر و میزان ترک خوردگی کمتر است.
کود دهی:
زمانیکه نبات استقرار یافت استعمال کود نایتروجندارسبب ازدیاد کیفیت میوه می گردد ونبات را قوی می سازد. درختان جوان باید از کود های فاسفورس دار، نایتروجن دارو پوتاشیم دار به نسبت (8,8,8)به مقدار دو پوند که معادل 900 گرام کود مخلوط میشود برای هر نبات استعمال شود البته زمان استعمال ازماه عقرب الی اخیر حمل است. وبرای درختان کهن سال تر این مقدار را دوبرابر می کنند.        
 درکشورهای غربی برای دوسال اول 2 الی 4 مرتبه کود امونیم سلفیت یا دیگر کود های نایتروجن دار تطبیق می گردد، بعد ازاین مرحله تطبیق کود به مقدار بسیار کم ضروری است، همچنان این نبات درسال یک مرتبه درمقابل استعمال کود حیوانی خوب تجزیه شده یا کمپوست عکس العمل خوب نشان می دهد. کود حیوانی را به میزان 10تا14 کیلوگرم برای هر درخت 10 تا12 ساله وتا 70-50 کیلوگرم برای هر درخت 30 ساله در اواخر زمستان یا اویل بهار به زمین می دهند.
شاخه بُری وشکل دهی :
    بعد ازغرس نهال درمزرعه اولا نوک نهالی را به ارتفاع60-75سانتیمتر قطع نموده وزمانیکه تولید شاخه هانمود شاخه های پائینی بخاطری که ساقه مشخص شود شاخه بُری می گردند. چونکه میوه درنوک شاخه ها تولیدمیشوند بناء باید برای سه سال اول شاخه ها بامهارت، همه ساله کوتاه گردند تا شاخه های جانبی بیشتری تولید شوند واز رشد جنگل گونه آن جلوگیری گردد تا یک نبات باساختارخوب وقوی بدست آید. وبعد از سه سال تنها سکر ها و شاخه های مرده و مریض شاخه بری گردد.
 زمانیکه نبات به ارتفاع 2 فت می رسد باید صاف کاری شود وفقط 4 الی 5 شاخچه گذاشته شود که به صورت مساویانه در اطراف ساقه قرار دارند تا توازن نبات حفظ شود. این شاخه ها را میتوان به ارتفاع یک فت بالا تر از سطح زمین قرار داشته باشند گذاشت، که ساقهء کوتاه ولی خوب مشخص را تولید کند. دیگر شاخه یا سکرهای که دربالا یا پائین شاخه های انتخاب شده قراردارند باید پاک کاری شوند. چرا که میوه ها در نوک شاخچه ها تشکیل میشوند، سفارش می گردد که برای سه سال اولی شاخه ها به صورت مناسب کوتاه شوند تا شاخچه های زیاد دراطراف آن تولید شوند، تا از رشد جنگل گونه نبات جلو گیری شده ویک نبات با یک چوکات خوب وقوی تشکیل شود، بعد از سال سوم تنها سکر ها وشاخه های مرده پاک کاری شوند. شکل دهی در انار حدود 5-4 شاخ قوی و سالم دراطراف درخت که به طرف خارج قرار دارند و زاویه بازتری حدود 35 تا40 درجه نسبت به تنه درخت داشته باشند باقی گذاشته بقیه را قطع می کنیم.شاخه های باقی مانده را تا حدود 3/2 از طول شان کوتاه می کنیم. شاخه بُری سبز در اواسط جوزای هر سال شروع میشود و تمام شاخک های خشکیده و خارهای رویی درخت گرفته تا پوست میوه در اثر تماس با انها صدمه نبیند. بصورت عموم در افغانستان هر درخت انار چند تنه دارد که درحقیقت هرکدام از یک قلمه جدا گانه بوجود امده است . از همین سبب است که درزمان عرس قلمه ها از 2 تا 4 قلمه را دریک جای غرس میکنند. درخت انار بعد از 2 الی 5 سال میوه میدهد
میوه:
    شکل ان تقریبأ مدور بوده دارای 2.5 الی 5 انچ قطراست ، میوه توسط کالکس تاج گذاری شده است. پوست درشت آن که اساساً زرد ، گلابی روشن ، تیره نصواری و یا رنگ سرخ میباشد،  پوشیده شده است. قسمت داخلی میوه با دیواره های نازک که از انساج ، سفید، اسفنجی و تلخ ساخته شده است به دهلیزها تقسیم گردیده است که دربین ان کیسه های از دانه های(Aril or Pulp) ترش، ابدار، سرخ ، گلابی یا تقریبا سفید رنگ قراردارد. درهریک کیسه ها دانه ها به شکل یک منشورکنارهم که دارای تخم سخت یا نرم اند قرار دارد. درزمان تشکیل میوه حرارت بلندتر برای تشکیل میوهء با مزه وبوی خوب ضروری است. انارممکن است که بعد ازیک سال ازکشت ان تولید میوه نماید ولی زمان معمول میوه دهی این نبات 2.5 – 3 سال بعد از غرص نهالی است. تحت شرایط مناسب میوه بعد ازتشکیل شگوفه ها درحدود 5 –  7ماه بعد پخته میشود. جهت تولید میوه با کیفیت عالی ، انار باید در قسمت گرم وآفتاب دار باغ یا حویلی غرس گردد، همچنان این نبات درقسمت سایه باغ نیز گل تولید می کند. برگهای جذاب، گل ومیوه آنار وهمچنان جسامت خورد درخت ازاین نبات یک درخت منظره ای عالی ساخته است.
رفع حاصل :
     میوه زمانی پخته شده می باشد که همان رنگ مشخص خود را تولید کرده باشد یا زمانیکه ما به آن به انگشت آهسته بزنیم مانند یک شی آهنی تولید صدا کند. قبل ازاین که انار به مرحله نهائی پخته گی برسد باید پاک کاری شود تا از ایجاد ترکش در پوست آن جلو گیری گردد. مخصوصأ زمانیکه باران بالایش باریده باشد. انار وسیب ازنظر وقت برای ذخیره باهم یک سان اند، این میوه را میتوان دردرجه حرارت 32 الی 41 درجه فارنهایت که رطوبت نسبتی ذخیره خانه هم 80 – 85 فیصد باشد به مدت 7 ماه ذخیره نمود بدون اینکه میوه ها چروکیده یا فاسد شوند. میوه های که به حد نهائی پخته نشده باشند درذخیره خان خوب رسیده وابدارتروخوشمزه تر می گردند.
میوه اناررا میتوا ن بعد ازایجاد چندین خط عمیق به صورت عمودی پاره کرده وبدون استفاده از شی دیگر می توان نوش جان کرد، بعداً خوشه ها (همان دانه های که به شکل منشور کنار هم قراردارند) از پوست جدا شده وخورده می شوند. از این خوشه ها برای تزئین غذاها نیز استفاده میشود، معمولا از انار به شکل عصاره استفاده صورت می گیرد وبه اشکال مختلف میتوان عصاره (جوس) انار را تولید کرد، خوشه های دانه انار را میتوان مستقیمأ دریک ظرف گذاشته وبا وارد کردن فشار میتوان عصاره آنرا بدست آورد، ویا عصاره اناررا میتوان ازطریق دونیم کردن میوه وگذاشتن آن درماشین عصاره کشی معمولی نارنج وفشاروارد کردن بالای آن استخراج نمود. راه دیگر این است که انار را کمی گرم کرده ومیان دست ها گرفته وآهسته آهسته بفشاریم تا قسمت داخلی آن کاملآ نرم شود وبعدأبا ایجاد سوراخ درقسمت دم میوه آنرا بالای گیلاس گذاشته تا آب ان به صورت تدریجی خارج شود، این عصاره را میتوان به اشکال مختلف مورد استفاده قرار داد، مانند: عصاره تازه، برای ساختن جیلی (مربا)، به گونه شربت یا قورمه گرم همچنان برای خوشمزه کردن کیک، در پختن سیب وغیره. شربت انار به صورت تجارتی به شکل گرانادین(یک نوع شربت) به فروش می رسد ، از عصاره انار واین نیز ساخته میشود.
بعد از مرحله تولید گل، میوه ها بعد از 6-7ماه پخته می شوند. دهاقین در سرزمین های اشغالی ، ورایتی شگفت انگیز (Wonderful)را زمانی جمع اوری می کنند که قسمت جامد قابل حل آن(Soluble Solids C)به %15 رسیده باشد. در کالیفورنیا زمان پخته گی میوه این نبات را زمانی می گویند که تیزابیت تتراتیبل ان (Tetra table acidity)به%1.8 برسد وقسمت جامد قابل حل دانه ها (SSC)به %17 یا بیشرتربرسد. میوه این نبا ت تنها بالای درخت به حد پخته گی میرسد ولو که آنرا بعد از جمع آوری با ایتایلین هم معامله نمایم .بناء میوه انار باید به حد پختگی در درخت خود برسد. دهاقین معمولا زمانی اقدام به جمع اوری انار می کنند که هرگاه با انگشت به میوه بزنیم مانند یک شی آهنی صدا تولید کند.  میوه پیش ازاینکه به پخته گی کامل برسد باید از خارک ها صاف شده باشد وزمانیکه تمایل به ترکیدن پیدا کنند مخصوصا زمانی که باران ببارد ویا در شرایط معین کم بود رطوبت، بی آبی از اثر وزش باد یا اینکه آب به اندازه کافی به نبات داده نشده باشد تمایل به ترکیدن بیشتر پیدا میکند. این را باید قبول نمائیم  که اگر میوه انار تاحدی برسد که به صورت طبیعی پاره شود ، درنتیجه دانه ها پراگنده وضایع خواهند شد.
درزمان جمع آوری باید انار به زمین انداخته نشود ، بلکه باید بادست طوری گرفته شود که از افتادن وزخمی شدن ان جلو گیری شود وباید ساقه آن کاملأ بایک شی بریده شود تا درزمان بسته بندی وانتقال به انارهای مجاور صدمه وارد نکند. شکل ظاهری اناربسیار مهم است، مخصوصا در ایالات متحده آمریکا که انار را به هدف تزئین میزهای محافل خریداری می کنند. قرار دادن میوه انار بیش از حد درمعرض آفتاب سبب آفتاب سوخته گی ، خساره مند شدن وبد شکل (کلفت) شدن پوست میوه می گردد.
زمانیکه انار به فاصله های دور انتقال داده می شود، باید کریت ویا دیگر بارجامه ها باکاغذ ، کاه ویا بوریا پوشانده شده تا از وارد شدن صدمه به میوه انار جلوگیری شود. واگر انرا به مارکیت های محلی صادرمینمائیم می توانیم از سبد ها استفاده بعمل اید . درکالیفورنیا دهاقین بشکل تجارتی این میوه را به اساس اندازه ان به 8 درجه سورت کرده، دریک قطار پهلوی همدیگر درخریطه های پلاستیکی چیده وداخل کریت های چوبی قرارمیدهند وفورأ انرا سرد ساخته وتوسط موتر های یخچالدار به جای مورد هدف (مارکیت یا خارج از کشور) انتقال می دهند.
ذخیره وحفظ کیفیت میوه انار:
     انارهمانند سیب تایک مدت طولانی قابل ذخیره است. این میوه در درجه حرارت بین صفر الی پنج درجه سانتی گراد (0-5C) خوب ذخیره شده می تواند. کیفیت میوه انار در ذخیره خانه بهترمی شود ، میوه آبدار وخشبو می گردد. انار را  تا مدت هفت ماه دردرجه حرارت متذکره ورطوبت نسبتی 80الی 85 فیصد بدون این که گنده یا چملک شود، میتوان نگهداری نمود. دررطوبت نسبتی %95 ودرجه حرارت5C  این میوه را تا مدت 2 ماه ذخیره کرده میتوانیم ودرهمین اندازه رطوبت دردرجه حرارت (10º C)مدت ذخیره را میتوان کمی طویل تر ساخت. اگر مدت ذخیره طولانی ترشد باید میوه ها را درداخل ذخیره خانه ارزیابی کرده وآن میوه های که دانه های آن خط خط وبی مزه شده باشد، جدا کنیم (آن میوه های که روبه فاسد شدن باشند). درسرزمین های اشغالی ورایتی شگفت انگیز (wonderful)تافرارسیدن کرسمس به هدف صدوربه اروپا ذخیره مینمایند و به همین دلیل پوست آن نصواری رنگ شده (فلس دار می گردد). این حالت را می توان با به تعویق انداختن زمان جمع آوری و ذخیره آن اولا ًدرشرایط که ذخیره خانه  دارای %2 اوکسیجن ودارای    2درجه سانتیگراد حرارت باشد وبعداانتقال آن به شرایط درجه حرارت(20º C)باعث می شود که از بدمزه شدن دانه ها درنتیجه تراکم ایتانول جلوگیری شود.
انتخاب میوه برای مارکیت
 برای انتخاب میوه باید نکات ذیل مد نظرباید گرفته شود .
1. در انتخاب انار تازه انواع سنگين تر آن بهتر است ، پوست انار بايد صاف ، شفاف ، نازک و بدون ترک باشد .
2. انارهاي تازه بعد از چيدن شده از درخت و سورت جهت صادرات به صورت زير بسته بندي مي شوند .
3. انار تازه در کارتن هايي با وزن خالص 5 کيلوگرم بسته بندي شده که وزن ناخالص هر کارتن حدود 6/5 کيلوگرم مي باشد .
 
 
 
 
 
شکل شماره (5) بسته های انارازمناطق شرقی افغانستان که به مقصد صدوربه دبی بسته بندی شده اند.
4- کارتن ها در 8 نوع متفاوت به منظور جدا کردن انواع اندازه هاي انار وجود دارند
کارتن نوع اول
شامل 8 انار
کارتن نوع دوم
شامل 9 انار
کارتن نوع سوم
شامل 10 انار
کارتن نوع چهارم
شامل 12 انار
کارتن نوع پنجم
شامل 14 انار
کارتن نوع ششم
شامل 15 انار
کارتن نوع هفتم
بيشتر از 15 انار
5. در هر کانتينر انواع متفاوتي از کارتن هاي انار وجود دارند که طرز چينش و تعداد آنها قابل تغيير نيست .
10 % : کارتن نوع اول ، نوع دوم ، و نوع سوم
60 % : کارتن نوع چهارم ، نوع پنجم و نوع ششم
30 % : کارتن نوع هفتم
6.  در هر کانتينر 40 فوت يخچالي حدود MT14 (وزن خالص انار) يا حدود 2900 تا 3100 کارتن 5 کيلويي بارگيري مي شود .
ما دو نوع پالت داريم :
 پالت سايز کوچک : طول 106cm و عرض 98cm . که 6 کارتن در کف و 20 کارتن در ارتفاع چيده ميشود .
 پاکت سايز بزرگ : طول 106cm و عرض 130cm . که 8 کارتن در کف و 20 کارتن در ارتفاع چيده ميشوند.
هر پاکت بزرگ حاوي 160 کارتن و هر پاکت کوچک حاوي 120 کارتن مي باشد .
 
استعمال به مقصد پخت وپز Culinary use
زمانی که ما انار را با چاقو پاره نمایم ملاحظه مینائیم که دانه ها(arils) از پوست داخلی(Peel)جدا بوده و داخلاً توسط یک پرده سفید رنگ محکم گردیده اند که آنراپیت یا غشای کارپیلری (Pith and carpellary Membrane) می گویند.
 
شکل شماره(6): دانه های انار
ما می توانیم که دانه ها را به صورت ساده از این ساختمان های پرده مانند جدا سازیم طوری که انار را در یک کاسه پر از آب باز نموده که بدین وسیله دانه ها ته نشین می شوند و پرده گک ها به روی آب شناور باقی می مانند.
قسمت مورد استفاده میوه همان دانه های سرخ رنگ وگوشتی است که به صورت خام تماما قابل استفاده است. ذایقه دانه ها ی انار نظر به نوع و مرحله ای پخته شدن آن متفاوت است. ممکن است این دانه ها خیلی شیرین یا خیلی ترش یا تند باشد یا اینکه مزه آن میان هردو باشد(میخوش باشد) که این یک مزه مخصوص است وبخاطر موجودیت تانین(tannin) در این نبات در یاد داشت ها ازآن قبلاً تذکر به عمل آمده است.
جوس یا عصاره انار یک نوشابه معروف در شرق میانه است وهمچنان درپخت وپزهای ایرانی و هندی از آن استفاده میشود. از سال 2002 بدینطرف در ایالات متحده دارای مارکیت خوب گردیده است. از دانه های انارتازه در شوله قروتی در ایالت اتراپردیش هند که آنرا ددهوجانم(Dadhojanam) می گویند استفاده میشود.  اناردرتهیه غذاهای سوری(مربوط کشور سوریه)  مورد استفاده قرار می گیرد. شربت گرنادین یک شربت غلیظ وشیرین عصاره اناراست که در ترکیب نوشابه های مخلوط استفاده میشود.  قبل ازاینکه بادنجان رومی به شرق میانه وارد شود شربت گرنادین به صورت گسترده درغذاهای ایرانی ها مورد استفاده قرار می گرفت استفاده ازاین شربت هنوز هم به صورت عنعنوی درتهیه غذا های مانند فیسنجان(یک قورمه که از عصاره انار و بادام زمینی ساخته می شود وبالای  مراغابی یا دیگر مرغ های بریان و برنج انداخته می شود)و آش انار صورت می گیرد.
 
 
شکل شماره (7): آش انار که درکشورایران مروج است.
    دانه انار وحشی به صفت مصالح که آنرادرفارسی اناردانه می گویند درغذاها استفاده می شود. این مصالح در هند وپاکستان در پخت و پز استفاده میشود، همچنان یک جاگزین برای شربت اناردرپخت وپزغذا درایران وشرق میانه نیز است. دانه های خشک این نبات را از مارکیت های محلی بدست آورده می توانیم. دانه ها را از قسمت گوشتی میوه جدا ساخته و درمدت 10-15روز خشک می گردند ومنحیث یک منبع تیزاب(acidic agent) در صنعت چکنی سازی مورد استفاده قرار می گیرد. دانه ها بخاطر که درموقع خوردن غذای که این مصالح در آن استعمال می شود به دندان ها صدمه وارد نکند خورد می شوند. تخم انار وحشی که آنرا دارو (daru) می گویند که در کوه های همالیا میروید یکی از باکیفیت ترین منابع این نوع مصالح است.
درارمنستان و قفقاز که ارمنی ها آنرا نار( nur) می گویند به مقاصد مختلف مورد استفاده قرار می گیرد، به صورت قابل ملاحظه عصاره یا جوس آن مورد استفاده قرار میگیرد. در ترکیه قورمه انار(نار اکسیسی nar aksisi) جهت تهیه سلاد،همراه با گوشت حیوانات دریائی، یا به صورت مستقیم به قسم نوشابه استفاده میشود. دانه های انار جهت تهیه سلاد یا جهت تزئینات بعضی از غذا ها مانند(Gullac) مورد استفاده قرار می گیرد. شربت یا ملاسس اناربا مرچ سرخ شده، چهارمغز، وسیر که اسم این غذا را "موهممرا" گذاشته اند در سوریه و همچنان د رترکیه به صورت وسیع مورد استفاده مردم قرار می گیرد. درآذربائیجان وارمنستان از انار جهت ساختن واین (یک نوع مشروب) استفاده می شود که به صورت موفقانه به دیگر کشورها نیز صادر می گردد.
در یونان انار در عدهء زیادی از پخت وپز ها استفاده میشود. مانند کولیوزومی (kollivozoumi) که یک غذای غلیظ بوده که از گندم جوشانده ، انار وکشمش ساخته می شود.
 
لگیوم سلاد که از گندم و انار ساخته میشود ، کباب که به صورت محلی درشرق میانه ازلعاب انار در تهیه آن استفاده میشود ،غذای خوش ذائقه انار با بادنجان سیاه، میوه اووکادو با انار، که نمونه های از غذا های است و در اطراف واکناف جهان در تهیه آن از انار استفاده میشود. همچنان ازاناردر ساختن لکوایر(نوعی از مشروب) و در صنعت قنادی که قند مذکور رابالای آیس کریم میریزانند ویا با ماست آنرا مخلوط می سازند ویا به صفت مربا در صبحانه از آن استفاده میشود. در "کایپرس" از انار در ساختن کولیوا (نوعی از غذا) که در ترکیب آن، گندم، انار و شکرهمراه با بادام و و دیگر دانه ها (که بعد از مرگ کسی همه ساله در مراسم دعا خوان سالگرد مرگ اودرکلیسا سفارش شده و مردم همه ساله آنرا انجام می دهند).
امراض انار
از امراض عمده انار میتوان گلوگاه انار، شپشک ها ، حشرات مکنده ، وکنه ها  نام برد.
پوسیده گی ریشه وکرون (Phytophthora Root & Crown Rot ):
انواع جنس Phytophthora در نباتات مختلف تولید بیماری می کنند یکی از خطرناکترین بیماریها، پوسیدگی ریشه و طوقه یا کرون درختان میوه است تا کنون بیش از 60 نوع فایتوفتورا شناسایی شده که بیش از 15 نوع ان از ایران گزارش شده است همة انواع فاتیوفتورا الجی های اختیاری(Alga ) هستند و روی نباتات مختلف ایجاد امراض می کنند وسعت میزبانی اغلب انواع هم زیاد است. پوسیده گی های کرون ، قسمت های که شاخه های جانبی جدا شده اند و ریشة درختان عملاً در تمام کشورها سیب وانار خیز جهان شیوع دارد ولی در شفتالو فقط پوسیدگی طوقه گزارش شده است.
 
 
علائم مرض:
    علائم پوسیدگی ریشه و کرون در نباتات مختلف کم و بیش شبیه به هم است بطوریکه غالباً قارچ موجب پوسیدگی ریشه های فرعی و اصلی شده و موجب ایجاد لکه های سوخته روی کرون می شود که این لکه ها بتدریج قهوه ای تا سیاه شده و ممکن است دورا دور کرون را فرا بگیرد و نبات را از پای اندازد هر چند قارچ در ناحیه ریشه و کرون تولید بیماری می کند اما در شرایط مناسب اسپورهای قارچ بطرف بالا پرتاب شده (باد یا باران ) و باعث آلودگی شاخه ، برگ و میوه می شوند .
 ترشح صمغ ( گوند ) از نواحی کرون تا ارتفاع نیم متری تنه از علائم بارز بیماری است صمغ ابتدا آبگین و شفاف است و سپس خشک و در نواحی مرطوب و پر باران ، صمغ در اثر بارندگی حل و شسته شده ، سپس پوسیدگی قهوه ای در کرون و ریشه بوجود می آید.
بیولوژی و رفتار ایکولوژیکی انواع عامل پوسیدگی ریشه و کرون درختان میوه کم و بیش شبیه همدیگر است و به همین دلیل روشهای مبارزه نیز در آنها از اصول مشابهی پیروی می کند .مهمترین درختان میوه که میزبان این قارچ عبارتند از : پسته ، سیب ، چارمغز  و بادام . علاوه بر این بیماری از روی درختان انار ، انجیر، زرد آلو، شفتالو و آلو نیز گزارش شده است.
نشانه های بیماری اغلب نا مشهود است مگر اینکه لایه های خارجی پوست (Predermis) را تا نزدیکی های لایه های زاینده بردارند و انساج زایلم وفلویم نمایان شود انساج زایلم وفلویم در درختهای مریض به جای آنکه سفید رنگ باشند نکروزه و به رنگ قهوه ای مایل به سرخ هستند که سرانجام با پوسیدن آنها برنگ قهوه ای تیره درمی آیند علایم فعال پوسیدگی کرون در قسمتهای داخلی انساج زایلم وفلویم  حالت خط مرمری پیدا می کنند و حاشیه مشخص نواحی سالم و آلودة نکروزی را از یکدیگر جدا می کند. در پوسیدگی کرون ممکن است انساج تنه درخت تا ارتفاع یک متری از سطح زمین نکروزه شود. زخمهایی که در اثر این بیماری در تنه ایجاد می شود به سمت پائین (کرون) و حتی ریشه توسعه می یابند. پوست قسمتهای آلوده بسیار سخت شده و با دست به سختی شکسته می شود پوست تنه در ناحیه کرون بصورت ورقه های خشک و بطور عمودی از درخت جدا می گردد. با فاسد شدن پوست و انساج در جریان انتقال مواد غذایی از قسمت هوایی به ریشه اختلالاتی بروز کرده و ممکن است بطور کلی قطع شود و درخت از پا درآید. علائم بیماری Gummosis گموسس ممکن است روی برگ ، جوانه و شاخه نیز ظاهر شود ، برگها از ناحیة دمبرگ حالت رنگ پریدگی به خود گرفته و زرد می شوند این زردی در رگ برگهای میانی به خوبی قابل تشخیص است برگها پس از مدتی میریزند و درخت ضعیف می گردد. ضعف درخت از نوک درخت شروع شده و به تدریج به قسمتهای دیگر تنه سرایت می کند (Die Back) در مورد مرکبات : در اثر ترشح قطرات باران (Splashing) اسپورهای قارچ از خاک به روی میوه ها منتقل شده و موجب پوسیدگی قهوه ای میوه (Brown Rot) می گردد که در شرایط ذیره خانه غالباً پیشرفت می کند و کل میوه قهوه ای می گردد.
1)   پوسیدگی طوقه(کرون ) و ریشه سیب ، شفتالو ، انار ،چارمغز و زردآلو     
2)   پوسیدگی کرون و ریشه شفتالو
3)   پوسیدگی کرون و ریشه انار 
4)   پوسیدگی کرون و ریشه انجیر 
5) پوسیدگی کرون و ریشه آلو سیاه
6)   پوسیدگی کرون  پسته =گموسس پسته =شیره سیاه پسته                             
عوامل مرض  :             Phytophthora spp.(Pythiaceae-Peronosporales-Oomycetes)
 Phytophthora cactorum 
 Ph.syringae, Ph.cactorum                                
 Ph. cactorum, Ph. citrophthora                                    
4                                                    Ph.cryptogea     
                                                         Ph.iranica   
Ph. megasperma,
Ph.cryptogea,  Ph.dreshcleri
 Ph. nicotiana var. parasitica,  Ph.citrophthora
 
پوسیدگی طوقه( کرون) انار Pomegranate crown rot  :   
   پوسیدگی طوقه یا کرون انار در بیشتر باغهای انار دیده می شود. پوست درخت در محل کرون ترک می خورد و انساج پوست و قسمتی از چوب ان دچار پوسیدگی خشک می گردد. در بعضی موارد رنگ چوب در محل کرون تیره می شود شاخه های جانبی که پوست کرون آنها دچار مشکل شده است از رشد باز مانده و برگهای آنها زرد می شود. گاهی پوسیدگی در محل کرون ها متوقف شده و پوست جدید بوجود می آید که معمولاً بر آمده تر از پوست قدیمی بوده و در حاشیه متورم است. پوسیدگیهای پوست کرون های مبتلا به بیماری بعد از مدتی خشک شده و می ریزند گاهی پوسیدگی به ریشه ها نیز سرایت می کند و در این صورت درخت به سرعت خشک می شود . در اطراف این درختهای خشک شده و یا مبتلا به بیماری گاهی سکر پا نوجست ها می روید، عامل بیماری پوسیدگی طوقه درختان انار تاکنون به طور قطع مشخص نشده است به ندرت از بعضی درختهای مبتلا به بیماری Phytophthora cactorum جدا شده است ولی نقش آن در پوسیدگی کرون کاملاً به اثبات نرسیده است. مطالعات انجام شده در باغهای انار می دهد که سرمای زمستان و بهار می تواند باعث این بیماری باشد. عواملی از قبیل آبیاری زیاد و مصرف کودهای نایتروجندار مخصوصا یوریا باعث می شود که درخت انار به موقع در خزان به خواب نرود و مدتی بیشتر سبز باقی بماند. در نتیجه این قبیل درختان انار نمی توانند سرمای 10 تا 14 درجه زیر صفر را تحمل کنند و کرون آنها دچار ترکیدگی و پوسیدگی می شود. شاخه های صدمه دیده از سرما در بهار دیرتر از خواب بیدار شده و کم برگ می باشند. مطالعات انجام شده با هورمون جبرلین که باعث ایجاد تأخیر در خزان درخت می شود نشان می دهد که هر قدر خزان درخت انار در فصل خزان به تعویق بیافتد در فیصدی سرماخوردگی و در نتیجه پوسیدگی کرون انار افزایش پیدا می کند.
مبارزه:
    برای جلوگیری از بروز پوسیدگی کرون انار اقدامات زیر مؤثر می باشد:
1ـ آبیاری درخت های انار باید به اندازه نیاز و به موقع انجام شود. به طوری که باعث تغییر در فیزیولوژی طبیعی درخت نشده و منجر به طولانی شدن زمان رشد نبات نگردد ،همچنین از مصرف زیاد کودهای نایتروجندار باید خودداری گردد.
2ـ دور کرون و تنه درختها تا ارتفاع 50 سانتی متر در اواخر خزان  تا اوایل بهار با گونی یا پلاستیک پوشانده شود.
3ـ از کشت دوم مانند سبزیجات لبلبو ، زردک ، ملی ، گلپی ، کرم  و فالیز در باغهای انار حتی الامکان باید خودداری شود چرا که معمولاً  آبیاری در این باغها تابع زراعت دوم شده و باعث تغییرات فیزیولوژیکی در درخت می گردد و یا پوسیدگی کرون در اثر Phytophothra را تشدید می کند.
مرض بوغمه ریشه انار(Pomegranate Root Knot  ):
    این مرض در مناطق انارخیز کشور عمومیت دارد. علائم بیماری روی اندامهای هوایی درخت های انار به صورت توقف رشد درخت ، ضعف عمومی ، زردی برگها ، ریختن برگهای انتهایی شاخه ها و خشکیدگی تدریجی سرشاخه ظاهر میگردد . روی ریشه های نازک و موی ریشه ها غده های کوچک به اندازه سر سنجاق و گاهی بزرگتر ایجاد می شود که علامت اختصاصی بیماری بوده ودر مواردی که شدت داشته باشد ممکن است موجب زوال تدریجی درخت شود. مطالعات انجام شده نشان می دهد که در باغهای انار  دو  نوع نیماتود از جنس Meloidogyne به نامهای M. javanica و M. incognita و  M. incognita  و M. hapla و روی ریشه درخت های انار  M. arenaria وجود دارند و جزء عوامل مولد بیماری بوغمه ای انار محسوب می شوند
 مبارزه :
     اقدامات زیر در جلوگیری از پیدایش بیماری و کاهش شدت آن موثر است:
1ـ احداث باغ انار در زمینهایی که آلوده به نیماتود های مولد بیماری  نباشد. قبل از احداث باغ جدید انار لازم است خاک زمینهای مورد نظر مورد آزمایش قرار گیرد در صورت آلودگی زمین به نیماتود و اجبار در احداث باغ در آن قطعه باید خاک را با فومیگانت هایی مانند متیل بروماید ضدعفونی کرد.
2ـ برای احداث باغ انار (وسایر باغها)توصیه می شود از نهالهای ریشه دار سالم و عاری از نیماتود استفاده گردد.
3ـ مبارزه با گیاهان هرزه: بیشتر گیاهان هرزه می تواند میزبان نیماتود های مولد غده ریشه باشند و از این رولازم است با آنها در مرحله استقرار مبارزه شود.
4ـ از کاشت درختان انار در خاکهای خیلی سبک و ریگی که مستعد آلوده گی شدید به نیماتود های مولد غده می باشد حتی الامکان باید اجتناب گردد.
 
 پوسیدگی میوه انار :
     میوه های انار در اواخر فصل روی درخت و در اکثر مواقع پس از برداشت و هنگام نگهداری دچار پوسیدگی می شود. پوست میوه های پوسیده نرم و رنگ آنها شفاف می شود. گوشت دانه های میوه انار پوسیده نیزنرم شده و بسته به نوع قارچ قف شده و به رنگ سیاه یاآبی و رنگهای دیگر درمیآید. گاهی تمام چقوری های داخلی میوه انار پر از توده سیاه قارچ می شود. بررسیهای به عمل آمده نشان می دهد که انواع مختلفی از قارچهای جنس Aspergillus ، Penicillium ، Botrytis ، Rhizopus ، Alternaria و Nematospora می توانند باعث پوسیدگی میوه انار شوند ولی اغلب پوسیدگیهای میوه از نوع پوسیدگی آبی و سیاه در اثر قارچهای به ترتیب پنیسلیوم و آسپروجیلس می باشد.
عوامل پیدایش پوسیدگی و گندیدگی میوه های انار را می توان به شرح زیر خلاصه کرد:
الف: عوامل محیطی و غیرزنده مانند ترکیدگی میوه ، سوراخ شدن میوه بر اثر خار و شاخه های درخت هنگام وزش باد
ب: حشراتی که لارو یا بالغ آنها وارد میوه می شوند مانند کرم گلوگاه انار (Spectrobates ceratoniae و کیک های Carpophylus
ج: حشرات مکنده که وارد میوه نمی شوند ولی نیش یا خرطوم آلوده به قارچ یا باکتری خودشان را به داخل میوه فرو می برند .
د: صدمات وارده به میوه انار در اثر کنه ها ، آفتاب و عملیات میخانیکی در موقع برداشت میوه.
 
مبارزه:
     همانطورکه گفته شد پوسیدگی های میوه انار به طور عمده در اثر ترک خوردگی ، سوراخ شدن ، صدمات میخانیکی و یا تغذیه کنه ها و آفتاب زده گی پوست بوجود می آید. بنابراین برای جلوگیری از پیدایش پوسیدگی توصیه می شود به شرح زیر عمل کنند.
1ـ میوه انار به موقع و زود برداشت شود تا مواجه با سرمای زودرس نشده و ترک خوردگی در آنها پیدا نشود.
2ـ انارهای سالم و بدون ترک خوردگی و آفت زدگی را از انارهای آلوده و مصدوم جدا کنند.
3ـ هنگام برداشت محصول دقت شود به میوه ها ضربه وارد نشده و پوست آنها زخمی نگرددو جابجایی آنها با دقت به عمل آید.
4ـ انارهایی که به منظور نگهداری در انبار یا سردخانه انتخاب می شود را قبل از حمل به انبار یا سردخانه با محلول 3 در هزار زینب ضدعفونی کنید.
 
 
 
 
 
شکل شماره(8): یک میوه سالم انار
    شب پره انار(مورانار) Virachola Isocrates))بالای پندک های گلی تخم گذاری نموده ویا اینکه بالای کاسبرگهای میوهء رسیده تخم می گذارد، بعد از چند روزبعد مورها از طریق کاسبرگها داخل میوه میشود. این سوراخ کننده گان میوه شاید سبب از بین رفتن کلی میوه ها شود،مگراینکه گلها  30روزدرمیان دومرتبه ادویه پاشی شوند.
سوراخ کننده گان ساقه بعضی اوقات درامتداد شاخه ها سوراخ ایجاد می کنند. خشک شدن و مردن شاخه های کوچک شاید توسط هردونوع حشره Pleuroplaconema or Ceuthospora Phyllosticta.)) صورت گیرد. بدرنگ (بی رنگ) شدن میوه ودانه شاید به اثرحمله مرض بکتریائی که عامل آن(Aspergillus castaneus) است صورت گیرد. بعضی اوقات میوه توسط مرض قارچی( Sphaceloma punicae) بد شکل می شود. پوسیدن ریشه ها توسط اسپیشز های Phomopsis spصورت می گیرد. ویا (Zythia versoniana) ممکن است%80 محصول را ازبین ببرد مگراینکه درخت توسط ادویه های مناسب به صورت پیش گیرانه ادویه پاشی شده باشد. باران های بسیار زیاددردوران پخته شدن میوه سبب پوسیده گی میوه شده میتواند. پوسیده گی بعد از جمع اوری (درذخیره خانه ها) توسط نوعی از قارچ که نام علمی آن Alternaria solani)) است صورت می گیرد که در سال 1974درهندوستان برای بار اول مشاهده گردیده است. این مرض میوه های راکه ترکش داشته یا کلفت باشند مورد حمله قرارمیدهد.
مشکلات اندک به واسطه امراض که عاملین آن انواع( Cercospora, Gloeosporium and Pestalotia sp) میباشد و سبب ایجاد داغک ها در میوه وبرگ میشود . همچنان صدمه دیدن برگها توسط شب پرک های  بال سفید(whitefly)، موریانه(Thrips)، ملیبگ (Mealybugs) وحشرات فلس دار(scale insects) صورت می گیردوبی برگ شدن نبات توسط حشره (Euproctis spp)صورت می گیرد. ترمایت ساقه درخت را مورد حمله قرارداه و صدمه وارد می کند. در هندوستان به خاطر حفاظت میوه از صدمه توسط کرمهای سوراخ کننده، پرنده گان، خفاش و موش خرما میوه را با خریطه های پلاستیکی یا کاغذی ویا دیگر وسایل در بالای درخت می پوشانند.
انار به صورت ارثی عاری از امراض وآفات است ولی مشکلات کوچک ازناحیه داغک های که بالای میوه وبرگ تشکیل می شوند یا مصدوم شدن برگها توسط شب پرک بال سفید(white flies)، ترپس(thrips) ، ملی بگ(Mealybugs) وحشرات فلسدار متصور است. ریشه ها ندرتأ توسط نقب زن های درون خاک مانند موش ویک نوع سنگ پشت زخمی می گردند ولی آهووبزها برگها را می خورند.
 نکات عمده برای تولید انار باکیفیت:
- اناربرعلاوه اینکه درخاکهای لوم حاصل بهتر میدهد در خاک های  سبک (ریگی)  که 45 سانتیمترعمق داشته باشد،نیز باید بذر شود.
- فاصله بین نبات و قطارباید 4.5X3.0 باشد که به تعداد 740 درخت در یک هکتار می شود.
-  دفعات ومقدار آب برای آبیاری انار نظر به منطقه فرق میکند، وروش خوب ابیاری برای انار روش ابیاری قطره ای است، هرگاه امکانات آبیاری قطره ای فراهم نباشد درختان انار که به حد کمال رسیده باشند را می توان توسط روش معمول آبیاری نمود البته فاصله بین زمان آبیاری در تابستان که باران نبارد   8 الی10روز واگر باران ببارد 13لی14 روزبعد ودرایام زمستان 17الی 18روزبعد است.
- خاک مزرعه بامحلول%0.1 کاربن دازین  (Carbendazin)که برای هردرخت 5 لیترازاین محلول ضرورت است، معامله نموده که به تعقیب آن 25گرام از مخلوط تریکودرما وپسیلومایسس(Trichoderma+Pacilomyces) همراه با5کیلوگرام پاروی خوب تجزیه شده حیوانی مخلوط شده و برای هردرخت 2-3 ماه بعد از استعمال کاربندازین درخاک استعمال شود.
- ابیار ی خاک  مزرعه  با استعمال محلو ل 0.1 کاربن  دازیم در 10 لیتر  اب برای هر درخت دربین دوقطار در اطراف درختان پزمرده  شد ه انار علاوه گرده وهمچنان ازدیاد مقدار ترای کودرما +Pacelomyces  الی مرتبه برا ی هردرخت  سبب  از بین بردن پژمرده گی ان میگردد
 زمانیکه درخت پژمرده شود مقدار متذکره دوبرابر می شود تا از پژمرده شدن نبات جلوگیری شود.
- برای رشد ترای کودرما در خاک، 2 کیلو گرام پاروی حیوانی خوب تجزیه شده( (FYMرا برای هرنبات درهردوماه استعمال کنید.
- استعمال نیم کیک (Neem cake)دوتن درهکتار در فصل بهار وبعد ازسپری شدن سه ماه استعمال 40 کیلو گرام فورات (ادویه ضد نیماتود)  در یک هکتار که دربیخ هرنبات به مقدار 10 گرام باید استعمال شود تااز حمله نیماتود ها جلو گیری شود.
- ساقه های درخت انار را بامحلول 0.05فیصده لندین(Lindane) ویا محلول 0.1 فیصده کلوروپایریفوس (Chloropyriphos)ادویه پاشی نموده تا از حشرات که جوانه ها را سوراخ می کنند جلوگیری شود.
 400 گرام گیرو (Geru)را در یک لیتر اب حل کرده برای یک شب آنرا بگذارید، روز بعد درآن حشره کشهای چون لندین  (lindane)رابه مقدار2.5 ملی لیتریا کلوروپایریفوس (Chloropyriphos)5ملی لیتر وکاپر اوکزیکلوراید(Cooper oxychloride)به مقدار 2.5 گرام درهریک لیتر اب علاوه نموده وآنرا خوب مخلوط نمائید وآنرا بالای ساقه درختان بااستفاده ازبرس استعمال نمائید. همچنان معامله خاک نزدیک ریشه بالندین یا کلوروپایریفوس همراه با کاپر اوگزاکلوراید ((C.O.C به مقدار متذکره  تهیه شده وبالای هرنبات در پنج لیتر آب حل شده واستعمال گردد.
- برای کنترول حشرات سوراخ کننده ساقه ، حشره کشهای فینولریت (Fenvalerate) به مقدار5ملی لیتردریک لیتر اب ویا دایکلوروولس (Dichlorvols)به مقدار 10 ملی لیتردریک لیتر اب محلول کرده به کمک سرنج آنرا درسوراخ های ساقه انداخته وسوراخ ها را با گل بسته کنید.
- مشکل عمده این نبات ترکش پوست است ،  این پدیده درزمانی اتفاق می افتد که آبیاری به صورت غرق آبی بعد از مدت طولانی خشکی صورت گیرد پس باید رطوبت خاک را دریک سطح مناسب آن نگاهداریم که از این مشکل جلو گیری شود.
- ریزش میوه درایام رسیده گی میوه غیر معمول نیست ، درختان کهن سال تر نظر درختان جوان میوه را خوبتر محکم نگاه می دارند ، ریزش میوه در اثر استعمال بیش از حد کود صورت گرفته میتواند.بناء دراستعمال کود نایتروجندار نباید زیاده روی صورت گیرد.
 
مطلب پیرامون ارزش انارازلحاظ مارکیت ومقایسه آن به نباتات غیرمجاز:
 بر اساس محاسبه یک متخصص انگلیسی در روزنامه فایننشیل تایمردرمورد مقایسه ای تریاک با کشت انار نوشته است که محصول یک جریب باغ انار درمقایسه به کشت کوکنار با صرفه تر است.
به گزارش ایرنا از کابل ، به گفته" دیوید ماوسفلید" هر هکتار زمینی که در آن خشخاش کاشته شده است، سه هزار و ‪ ۷۰۰دلار درآمد دارد.  در حالی که یک هکتار زمینی که در آن انار کشت شود، درآمد آن با یکهزار و ‪ ۳۰۰دلار افزایش به پنجهزار دلارمی‌رسد.
روزنامه مزبور بااشاره به کیفیت انار قندهار ، از این محصول به عنوان یک میوه خوب و مناسب به جای کشت خشخاش یاد کرده است. در این گزارش آمده است در امیرنشین "دبی" در حوزه خلیج فارس مردم حاضر هستند یک کیلوگرم انا قندهار را هفت یورو خریداری کنند.
 
 
 
 
 
ماءخذ شیرزاد، بازمحمد.1361. ( دافغانستان پانریژی میوی)، انتشارات پوهنتون کابل، ص ص schalau,jeff,august 29,2001(Growing Pome Granate) www.backyardgardener.com whliam thome,otto,1885(pome granate) www.ne.wikipedia.orp www.alonef armerblogfa.com www.royan4.blogfa.com www.daneshnameh.roshd.com